Verbod op glyfosaat nog niet voor morgen

Het verbod op het gebruik en de verkoop van onkruidverdelgers met glyfosaat – zoals het populaire Roundup – is nog niet voor morgen. Dat blijkt uit het antwoord van minister van Landbouw Willy Borsus in de bevoegde Kamercommissie. Nochtans werd dat verbod al in april aangekondigd, na twijfels over de geloofwaardigheid van het onderzoek naar de gezondheidsrisico's. Door de aankondiging van een verbod steeg de verkoop van de onkruidverdelgers met 30 procent.

In april kondigde federaal landbouwminister Willy Borsus een particulier verbod aan op de verkoop van glyfosaat. Maar dat verbod is nog niet voor morgen, zo blijkt uit de antwoorden van de minister in de Kamer. “De minister wacht een beslissing van Europa af, en het ziet ernaar uit dat ze daar de vergunning voor glyfosaat nog met tien jaar zullen verlengen”, aldus Kamerlid Werner Janssen (N-VA). De Koninklijke Besluiten die de verkoop onmogelijk moeten maken voor particulieren, zouden volgens Borsus pas tegen eind dit jaar klaar zijn. In de praktijk zal de klant dus nog steeds Roundup kunnen kopen.

Het verbod op de verkoop van glyfosaat wordt federaal geregeld, maar het verbod op het gebruik ervan is gewestelijke materie. In Wallonië en Brussel geldt sinds 1 juni een gebruiksverbod voor particulieren. Vlaams minister van Landbouw Joke Schauvliege werkt er nog aan. “De voorbereiding van de regelgeving is zo goed als klaar”, luidt het op haar kabinet. “Het kon niet eerder, omdat er een amendementswijziging nodig is van de Vlaamse pesticidenwetgeving.”

Dus houden de meeste tuincentra de onkruidverdelgers in de schappen, en leggen sommige klanten intussen een voorraad aan. “Vergeleken met vorig jaar zagen we al een sterke stijging in de verkoop van alle bestrijdingsmiddelen, met 30 procent”, zegt Tina Vandenbosch, woordvoerder van tuincentraketen AVEVE. “Dat heeft te maken met het mooie weer, maar wellicht zijn er ook mensen die een voorraad aanschaffen. Bij producten met glyfosaat zien we een verkoopstijging van 20 à 25 procent. Maar we zien een nog veel grotere stijging bij ecologische en mechanische onkruidbestrijders, zoals worteldoeken, branders en bioproducten. Die verkoop ging liefst 70 procent omhoog.”

Ook bij Brico staat Roundup nog prominent in de winkel. “De omzet ervan is met 30 procent gestegen”, zegt Johan Van Goethem van Brico. “De alternatieven zijn ook nog altijd zeer schaars en hebben minder succes. De situatie is een beetje hypocriet. Je merkt dat mensen hun toevlucht nemen tot producten als javel, chloor en azijn - waarvan in elk geval wél al bewezen is dat ze slecht zijn voor het milieu. Van glyfosaat is dat nog altijd niet duidelijk, aangezien twee onderzoeken elkaar tegenspreken. Er is ook veel verwarring. In Brico's in Wallonië mag je Roundup kopen, maar niet zonder tussenkomst van een personeelslid. Daar staat het product achter slot en grendel. In onze Vlaamse winkels mag je het wel nog vrij kopen.”

Barbara Creemers van de ecologische tuindersvereniging Velt wijst de hamsteraars op het gebruiksverbod dat er ook in Vlaanderen zit aan te komen. “Al is het nog niet duidelijk hoe de overheid dat gaat doen naleven. Komt er een kliklijn? Gaat de politie er op toezien? In elk geval heb je dan niets aan die voorraad Roundup.” Volgens Creemers komt er ook een tegenbeweging op gang. “Op onze tuindagen hebben we gemerkt dat een grote groep mensen – vooral jonge gezinnen – op zoek gaat naar alternatieven. Een goede zaak, want vinden we het oké dat onze kinderen spelen op een oprit die met Roundup is bespoten?”