Schauvliege stelt nieuw Vlaams klimaatbeleidsplan voor

Vlaams minister van Leefmilieu Joke Schauvliege heeft een nieuw plan klaar om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen en Vlaanderen weerbaarder te maken tegen de gevolgen van de klimaatverandering. Haar conceptnota schetst de krijtlijnen van het derde klimaatbeleidsplan voor Vlaanderen tot 2020 en is vrijdag goedgekeurd door de Vlaamse regering.

Het nieuwe klimaatbeleidsplan kwam tot stand na overleg met de betrokken partijen, onder meer via de Vlaamse klimaatconferenties die in 2011 werden georganiseerd. Het plan bevat twee grote delen: het Vlaams Mitigatieplan (VMP) en het Vlaams Adaptieplan (VAP).

Het VMP focust op het terugdringen van de broeikasgassen door gebouwen, het verkeer en de landbouw. De uitstoot moet tegen 2020 15 procent lager zijn dan in 2005. De energie-intensieve bedrijven vallen hier niet onder, want zij doen mee met het Europees systeem voor emissiehandel. Tegelijk moeten de nieuwe maatregels de basis leggen voor de verdere emissiereducties richting 2050.

Om de beoogde broeikasgasreductie te verwezenlijken schuift het klimaatbeleidsplan drie strategieën naar voor. De bestaande maatregelen die hun effect bewezen, zoals steun voor energiezuinig bouwen of energierecuperatie bij afvalverbranding, worden verdergezet. Daarnaast komt er een reeks al besliste, nieuwe maatregelen, zoals het optrekken van eisen rond het energiepeil voor nieuwbouw. Een derde groep van 33 maatregelen is nog in voorbereiding, maar zal worden gefinancierd door het Vlaams Klimaatfonds. Dat fonds wordt de komende twee jaar gespijsd met opbrengsten van de veiling van emissierechten.

Het tweede deel van het plan, het VAP, moet de gevolgen van klimaatverandering helpen opvangen. Het gaat om 74 maatregelen rond bescherming tegen overstromingen, zorg voor waterkwaliteit en de beschikbaarheid van drinkwater. Voor landbouw- en natuurgebieden, waar de gevolgen van de klimaatverandering het meest voelbaar zijn, worden aanpassingen van landbouwpraktijken, maatregelen tegen bodemerosie en het ontsnipperen van natuurgebieden voorgeschreven.

Leefmilieuminister Schauvliege licht het belang van het nieuwe klimaatbeleidsplan toe: “Klimaatverandering grijpt in op ons leven. Dit Vlaams Klimaatbeleidsplan 2013-2020 is een nieuwe stap in de bestrijding van broeikasgaseffecten. Elk betrokken beleidsdomein staat dus voor een grote verantwoordelijkheid. Maar het stopt niet met dit plan: we moeten blijven volharden in onze inspanningen. Daarom zullen we de situatie van zeer nabij opvolgen en waar nodig niet aarzelen om bij te sturen.”

Oppositiepartij Groen vreest dat het klimaatbeleidsplan van de Vlaamse regering onvoldoende zal zijn om de vooropgestelde klimaatdoelstellingen te halen. "Ik zie vooral veel vaagheid", zegt Vlaams parlementslid Hermes Sanctorum. “Vooral rond de uitstoot door mobiliteit is er een probleem. De Vlaamse regering voert geen slimme kilometerheffing in voor auto's en verhoogt de wegcapaciteit. Dat beleid staat in schril contrast met de vage voornemens in het plan", zegt Sanctorum.

Bond Beter Leefmilieu, Greenpeace en WWF hebben net als Groen moeite met de mobiliteitsaanpak. De organisaties vinden dat er te weinig gedaan wordt om de uitstoot door het verkeer terug te dringen. Ze vragen dat de Vlaamse regering het voornemen om de Brusselse ring te verbreden intrekt. Verder vinden ze dat de Vlaamse regering te weinig inzet op maatregelen om de uitstoot te verlagen en vrezen ze dat daardoor nog teveel wordt gerekend op het aankopen van uitstootrechten in het buitenland.

"Waar andere Europese landen als Duitsland en Denemarken het voortouw nemen en eigen verantwoordelijkheid opnemen, schuiven wij de echte ommekeer naar een koolstof-arme economie voor ons uit", zegt Jan Vandermosten van WWF. "Tegen 2020 zouden de emissies door dit plan slechts met een schamele 1,5% dalen. Het is wat gemorrel in de marge, maar niet de trendbreuk die we nodig hebben," zegt Joeri Thijs van Greenpeace.

Ook ondernemersorganisatie Voka is niet enthousiast. Voka vreest dat de Vlaamse regering te weinig middelen zal hebben om de initiatieven uit het Vlaams klimaatbeleidsplan te financieren. De organisatie vraagt dat de Vlaamse ministers de beperkte middelen zo efficiënt mogelijk gebruiken. "Aan ideeën is er geen gebrek, maar nu al is duidelijk dat er onvoldoende geld zal zijn om invulling te geven aan al de opgesomde initiatieven", zegt Jo Libeer van Voka.