Landbouwadministratie heeft handen vol met hervormen

In zijn nieuwsflash deelt het beleidsdomein Landbouw en Visserij mee dat BIRB, pacht en het landbouwrampenfonds vanaf 1 juli volledig Vlaamse bevoegdheden zijn. Het beleidsdomein zal de overheveling naar het Vlaamse niveau coördineren. Intussen zijn het Departement Landbouw en Visserij en het Agentschap voor Landbouw en Visserij ook gestart met een transitieoefening, waarbij een fusie van beide entiteiten het opgelegde doel is.

Op 1 juli treedt de zesde staatshervorming in werking. Het beleidsdomein Landbouw en Visserij zal de overheveling van het Belgisch restitutie- en interventiebureau (BIRB), het landbouwrampenfonds en de pachtwetgeving coördineren. Het BIRB levert in- en uitvoercertificaten af, geeft subsidies bij landbouwexport en steun wanneer overschotten tijdelijk uit de markt worden genomen.

De huidige federale en Europese wetgeving met betrekking tot landbouwschade en staatssteun blijft in de eerste fase van de regionalisering van het landbouwrampenfonds onverkort van toepassing. Voor de verdeling van de verantwoordelijkheden tussen de gewesten wordt het territorialiteitsbeginsel in acht genomen. Dat betekent dat Vlaanderen verantwoordelijk is voor de erkenning van landbouwrampen die zich voordoen op het Vlaamse grondgebied. Als er schade aan landbouwgewassen vergoed wordt door het landbouwrampenfonds doet Vlaanderen dat voor de (delen van) percelen gelegen op haar grondgebied.

De opdrachten die in de pachtwet aan de overheid worden toebedeeld, werden eerder al door de gewesten opgenomen. Het Departement Landbouw en Visserij voerde de wet tot beperking van de pachtprijzen uit, stelt de maximale rentabiliteitsoppervlakte vast en duidt de ambtenaren aan die in het kader van de pachtwetgeving soms om advies gevraagd worden. Vanaf 1 juli zal Vlaanderen de pachtwet niet enkel uitvoeren, maar ook “conceptueel” bevoegd zijn voor de pachtwetgeving. De Vlaamse regering zou de pachtwet met andere woorden kunnen wijzigen.

Vorig najaar besliste de Vlaamse regering dat er binnen het beleidsdomein Landbouw en Visserij een fusie moet komen van departement en agentschap. Beleid en uitvoering maximaal samenbrengen, moet in het voordeel van de eindklant-landbouwer zijn. Zo wordt de gefusioneerde entiteit hét aanspreekpunt voor landbouw- en zeevisserijmateries binnen de Vlaamse overheid. Het één-loket-principe wordt sterk benadrukt. Op 1 januari 2015 zal de nieuwe structuur starten aan de uitvoering van het nieuwe beleidsplan van de nieuwe Vlaamse regering.

Landbouwers en andere ‘klanten’ zouden van de veranderingen bij de administratie geen nadelen mogen ondervinden. Al zegt het beleidsdomein er zelf bij dat dit een “enorme uitdaging” is gelet op de zesde staatshervorming en de uitvoering van het nieuwe landbouw- en visserijbeleid.