EU wil steun aan Oekraïense landbouw begrenzen bij toekomstige toetreding
nieuwsDe Europese Commissie heeft beslist om bijzondere regels toe te passen voor de Oekraïense landbouw wanneer het land zou toetreden tot de Europese Unie. Dat is nodig omwille van de omvang, de structuur en de hoge productiviteit van de landbouw in Oekraïne. Die beslissing werd genomen binnen een breder pakket van maatregelen dat de EU moet voorbereiden op een uitbreiding. Momenteel maken onder meer Montenegro, Albanië, Moldavië en Oekraïne kans om tot de unie tot te treden.
Volgens de voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, is de uitbreiding van de Europese Unie “een geopolitieke noodzaak”. “Europa vraagt aan de kandidaat-lidstaten om hervormingen door te voeren in de aanloop van hun toetreding. Maar tegelijk moet wij ook onze instellingen voorbereiden, ons beleid aanpassen aan nieuwe realiteiten en ervoor zorgen dat onze begroting onze gezamenlijke ambities weerspiegelt”, aldus von der Leyen. Zo wil de EU onder meer vermijden dat één lidstaat de volledige besluitvorming kan blokkeren door in de toekomst met een gekwalificeerde meerderheid beslissingen te nemen in plaats van met unanimiteit.
Toetreding van landbouwgrootmacht is niet zonder gevolgen
Een andere belangrijke beslissing die in dat kader is genomen, is hoe we omgaan met Oekraïne als dat land eenmaal lid wordt van de EU. Oekraïne is een landbouwgrootmacht met een landbouwareaal van 41,3 miljoen hectare. Ter vergelijking, vandaag is Frankrijk met 28,9 miljoen hectare het EU-land met het grootste areaal. Volgens een rapport van het Agentschap Landbouw en Zeevisserij uit 2024 zou de toetreding van Oekraïne het landbouwbudget voor de huidige lidstaten met 17,5 procent doen dalen.
Om die reden heeft de Europese Commissie beslist om bijzondere regels te doen gelden voor de Oekraïense landbouw bij de integratie van het land in de EU. “We moeten de financiële steun en de markttoegang voor gevoelige Oekraïense landbouwproducten kunnen beperken, ook nadat het lid is geworden van de EU”, zegt Eurocommissaris voor Uitbreiding Marta Kos.
Dat is volgens de Commissie belangrijk om het draagvlak voor de toetreding van Oekraïne bij de bestaande lidstaten niet onderuit te halen. De soepelere invoerheffingen en quota die het land kreeg na de Russische invasie in Oekraïne zorgden eerder al voor protesten in heel wat Europese landen, omdat een toevloed aan goedkoop graan, suiker, pluimveevlees en eieren op de Europese markt terechtkwam.
"Oekraïne helpen opnieuw graanschuur van de wereld te worden"
Europees parlementslid Hilde Vautmans (Anders.) is tevreden met die beslissing van de Commissie. “De plaats van Oekraïne is in de Europese Unie. Maar een uitbreiding slaagt alleen als de burgers en de boeren ze meedragen. Solidariteit die onze eigen boeren in de problemen brengt, houdt geen stand”, stelt ze.
Vautmans wil ook dat Europa Oekraïne helpt om zijn landbouwproducten opnieuw sterker af te zetten op de traditionele markten buiten de EU, zoals Noord-Afrika, het Midden-Oosten en Azië. De oorlog heeft die handelsroutes zwaar verstoord. “Oekraïne was de graanschuur van een groot deel van de wereld, en dat moet het opnieuw worden", zegt Vautmans. "Zo ondersteunen we de Oekraïense economie zonder onze eigen landbouwmarkt te ontwrichten. En we beletten dat Rusland die markten inpalmt en voedsel als wapen gebruikt. Met overgangsperiodes, plafonds op landbouwsteun en bescherming voor gevoelige producten kunnen solidariteit met Oekraïne en bescherming van onze eigen landbouw perfect hand in hand gaan."
