Duurzaam watergebruik is werk op verschillende fronten

Gemiddeld is 44 procent van het totale watergebruik in Europa toe te schrijven aan de landbouw. Toegang tot kwaliteitsvol water is dus essentieel voor de sector. De Europese Commissie beseft wat voor een uitdaging dat is gegeven de klimaatverandering en groeiende bevolking. Samen met zijn studiedienst werkt de Commissie aan een kennisplatform over water en landbouw. Kennis die voor een groot stuk al aanwezig is, maar beter beschikbaar gemaakt kan worden. Duurzaam watergebruik ingang doen vinden, gebeurt ook via het gemeenschappelijk landbouwbeleid.

Wereldwaterdag op 22 maart deed de Europese Commissie nadenken over het watergebruik in de landbouw. Het spreekt niet vanzelf dat er altijd voldoende water beschikbaar zal zijn voor landbouwdoeleinden zodat Europa inzet op het verduurzamen van het watergebruik. Het doet dat met het huidige landbouwbeleid, via de randvoorwaarden voor inkomenssteun en de agromilieumaatregelen waarvoor landbouwers vergoed worden. Bij de hervorming in 2013 werd ingezet op vergroening. Maatregelen zoals het behoud van permanent grasland en het pesticidenverbod in ecologisch aandachtsgebied beschermen ook de watervoorraden.

Via de tweede pijler, het plattelandsbeleid, wordt ook ingezet op zuinig watergebruik en hergebruik van proceswater. We denken dan in de eerste plaats aan investeringssteun, maar de Commissie geeft ook het voorbeeld van naschoolse vorming rond het waterthema. Het onderzoeksprogramma Horizon 2020 financiert vernieuwende projecten die bijdragen aan een duurzaam gebruik van water. Een voorbeeld daarvan zijn de beslissingstools die ontwikkeld zijn voor de landbouwers in de Spaanse regio La Mancha die aangewezen zijn op irrigatie. Wijngaarden worden voortaan beregend op basis van een rekenmodel dat data vergaard van satellieten, sensoren en meteorologen.

De Europese Commissie is zich ervan bewust dat door onderzoeksprojecten in de verschillende lidstaten veel kennis voorradig is. Om die kennis beter te verspreiden, zet het samen met het Joint Research Center een internetportaal op. Eind dit jaar moet dat klaar zijn. Om de impact van bemesting op de waterkwaliteit te verminderen, wordt nog een tweede dataplatform opgezet. Het idee daarachter is dat landbouwers nog beter geïnformeerd zijn wanneer ze tot bemesten overgaan. De data-uitwisseling zou tweerichtingsverkeer moeten worden tussen de autoriteiten en de landbouwers.

Meer info: Smart solutions for on-farm water management
Leestip: Hoe de Vlaamse landbouw beter wapenen tegen weersextremen?