Beklaagden verlaten rechtszaal tijdens aardappelproces

Voor de correctionele rechtbank van Dendermonde heeft het openbaar ministerie gevangenisstraffen tussen zes en acht maanden gevraagd voor de 11 beklaagden die terechtstaan voor de vernieling van een veld met ggo-aardappelen in Wetteren. De beklaagden verlieten het proces echter bij de start omdat naar hun mening de rechten van de verdediging zijn geschonden. De uitspraak wordt verwacht op 12 februari.

De elf beklaagden moeten zich voor de rechtbank verantwoorden voor hun actie op een proefveld met genetisch gewijzigde aardappelen in Wetteren op 29 mei 2011. Ze worden vervolgd voor onder meer vernielingen, het toebrengen van slagen en verwondingen of bendevorming. Samen met de 11 beklaagden wilden ook 91 vrijwilligers verschijnen voor de rechtbank. Zij protesteren daarmee tegen de criminalisering van de actie en de willekeur waarmee de 11 beklaagden werden gekozen uit een groep van actievoerders van Field Liberation Movement (FLM).

Op die lijst van vrijwilligers staan onder meer de filosofen Lieven De Cauter (KU Leuven) en Maarten Van Dyck (UGent), wetenschapsfilosofe Isabelle Stengers (ULB), Erik Swyngedouw (Universiteit Manchester) en de Brusselse rechtenprofessor Daniel De Beer de Laer (Facultés Universitaires Saint-Louis). Wat politici betreft wou europarlementslid Bart Staes (Groen) vrijwillig verschijnen, naast lokale politici zoals Ecolo-raadslid Jean-Claude Beguin (Courcelles), Groen-raadslid Barbara Redant (Oosterzele) en gemeenteraadslid Dominique Plancke (Rijsel).

De rechtbank besliste echter om niet op de vraag van de ‘vrijwillige verschijners’ in te gaan. Daarop verlieten de elf beklaagden de rechtszaal. “Om een eerlijk proces te garanderen, wilden de advocaten ten minste een onderzoek op de zitting. Hiervoor hadden de veldbevrijders voorgesteld om enkele aanwezige getuigen te horen en enkele videofragmenten te tonen. Dit werd geweigerd”, meent FLM.

De organisatie vindt dat daarmee de rechten van verdediging geschonden zijn. “De rechtbank heeft ook geweigerd om het debat rond duurzame landbouw en de rol van ggo's te voeren”, aldus de actievoerders. “Bovendien werd in deze zaak geen onafhankelijke onderzoeksrechter aangesteld, wat zeer ongebruikelijk is. Dit terwijl het parket door de aanklacht van bendevorming het proces zelf verder heeft gepolitiseerd”, aldus FLM.

Daarop heeft het openbaar ministerie gevangenisstraffen tussen zes en acht maanden gevraagd voor de 11 beklaagden. “Ik was van plan om werkstraffen te vorderen, maar dat kan niet nu de verdachten verstek laten gaan”, zei de openbaar aanklager. Volgens het openbaar ministerie moet de actie van FLM gezien worden als vernielingen door een goed georganiseerde bende. “Het gaat niet over het al dan niet gezond zijn van ggo-aardappelen. Elk lid van de beweging wist wat hij moest doen en enkele dagen voor de feiten was er een actietraining”, klonk het tijdens het proces.

Volgens de advocaten van de burgerlijke partijen ILVO (Instituut voor Landbouw- en Visserijonderzoek), VIB (Vlaams Instituut voor Biotechnologie), de Universiteit Gent en de Hogeschool Gent, voelen de beklaagden zich “onaantastbaar” en hebben ze “een volledig gebrek aan schuldinzicht”. “De feiten hebben niets te maken met protest tegen genetisch gewijzigde organismen”, zei advocaat Kristiaan Vandenbussche.

“De realiteit was een veldslag met barbaarse toestanden, waarbij een meute inbeukte op de politie en waar gewonden vielen. Het recht op meningsuiting is niet hetzelfde als het recht om vernielingen te plegen. Het was ook geen daad van burgerlijke ongehoorzaamheid en er was geen sprake van overmacht. De beklaagden ontkennen dat ze een bende zijn, maar het is de harde kern, de spionkop, die hier terechtstaat", aldus nog advocaat Vandenbussche.

De aanklager vraagt acht maanden cel voor de twee vermoedelijke bendeleiders. Voor de andere verdachten werd zes maanden gevorderd, voor bepaalde beklaagden met uitstel. De uitspraak valt op 12 februari. Verwacht wordt dat de 11 beklaagden bij verstek schuldig verklaard zullen worden. Na de uitspraak kunnen de beklaagden verzet aantekenen, waardoor er een nieuw proces moet komen voor de correctionele rechtbank van Dendermonde.