"Wie biologisch eet, helpt de wereld om zeep"

In een opmerkelijk interview met de krant De Tijd haalt Mike Mack, CEO van het Zwitserse agroconcern Syngenta, zwaar uit naar Europa en haar voorstel om het gebruik van de gewasbeschermer Cruiser vanaf juli te verbieden wegens de schadelijke werking van de neonicotinoïden die het bevat. Verder verdedigt Mack het nut van genetisch gemodificeerde gewassen en hekelt hij het Europese ggo-beleid.

De topman van Syngenta, de Zwitserse agroreus die gespecialiseerd is in zaden en gewasbeschermingsmiddelen, spaart zijn kritiek op het Europese landbouwbeleid niet. In een interview met De Tijd provoceert Mack met zijn ongezouten mening over enkele hete hangijzers binnen het Europese landbouwdebat.

Eerst en vooral vecht Mack de recente beslissing van de Europese Commissie omtrent Cruiser aan. Op basis van verschillende onderzoeken oordeelde de Commissie dat de neonicotinoïden die Cruiser bevat deels verantwoordelijk zijn voor de massale bijensterfte op het Europese platteland. Mack weerlegt dat en benadrukt de economische gevolgen van de beslissing.

“Ten eerste is het nog niet zeker of de maatregel er komt. Er is veel protest bij boeren die het product gebruiken en er heel tevreden over zijn. Zonder Cruiser zou hun opbrengst tot 40 procent lager liggen. Voor de hele Europese Unie zou dat een jaarlijks verlies van ongeveer 5 miljard euro opleveren. Wij zullen niet nalaten ons te verdedigen”, zegt Mack. “Ons product is zo veilig als maar zijn kan.”

In een open brief gericht aan de Franse landbouwminister Stéphane Le Foll vraagt Syngenta de Franse overheid de ban ongedaan te maken omdat een verbod “rampzalig” zou zijn voor de Franse landbouwers en “een grote stap achteruit” zou betekenen voor de duurzame landbouw in Frankrijk.

Over wat duurzame landbouw precies inhoudt, houdt Mack er een eigenzinnige mening op na: “Veel mensen denken dat ze de wereld gaan redden door biologisch te eten, maar zo helpen ze de planeet juist om zeep. De biologische landbouw is een pak minder productief dan de conventionele, dus wat ga je doen om iedereen eten te geven? Nog meer regenwoud omhakken?”

Ongeveer acht procent van Syngenta’s omzet is afkomstig van genetisch gemodificeerde gewassen die ze in heel de wereld verkopen, behalve in Europa. Volgens Mack mist Europa een grote kans om via technologische innovatie de landbouw efficiënter te maken: “Zolang de Europese politici en regulatoren niet achter ggo's staan, heeft het geen zin. Een technologiebedrijf zoals het mijne gaat naar plaatsen waar onze technologie naar waarde wordt geschat. En dat is het geval over de hele wereld, behalve in Europa.”

Het Europese ggo-beleid komt de productiviteit van de Europese landbouw niet ten goede, argumenteert Mack. “Kijk, jullie Europeanen zijn ook gek op technologie. Maar als het over voedsel gaat, dan is de liefde plots over. Europa is ervan overtuigd dat het met zijn regels de wereld tot een betere plaats maakt. Maar de Europese landbouw gaat er in termen van productiviteit op achteruit en dat is voor mij de echte tragedie. Europa heeft één van de meest productieve landbouwgronden ter wereld, dus als je echt om de planeet geeft, waarom zou je dan niet willen dat voedsel in één van de meest productieve gebieden ter wereld groeit?”

Hoe ziet de ideale toekomst voor de landbouw er voor Mack dan wél uit? “Voor mij betekent duurzame landbouw dat we de oppervlakte aan landbouwgrond zo klein mogelijk houden. En dat we dan zo weinig mogelijk inputs gebruiken om zoveel mogelijk opbrengst te krijgen. En dat we ervoor zorgen dat die input zo weinig mogelijk toxisch is als we kunnen realiseren.”

In september kocht Syngenta het Gentse zadenbedrijf Devgen voor 388 miljoen euro, de grootste overname uit Syngenta’s geschiedenis. Operationeel directeur Davor Pisk is lovend over Devgen: “Wij waarderen de mensen in Gent enorm, de kennis is indrukwekkend.” Of er arbeidsplaatsen bij zullen komen, wil Pisk nog niet kwijt.

Syngenta zag haar omzet in 2012 met zeven procent groeien tot 14,2 miljard dollar. Het bedrijf haalt haar omzet voor 75 procent uit gewasbescherming en voor 25 procent uit zaden. In totaal stelt Syngenta 27.000 mensen tewerk, verspreid over 90 landen. De Amerikaan Mike Mack heeft het roer sinds 2008 handen.