Pluimveehouders zien verdubbelde sanitaire bijdrage verlengd in 2027
nieuwsPluimveehouders die getroffen worden door vogelgriep kunnen rekenen op financiële steun uit het Sanitair Fonds. Het toenemend aantal vogelgriepuitbraken in de voorbije jaren putte de reserves echter uit, waardoor beslist is om de verdubbelde bijdrage ook in 2027 te behouden. "Ondanks dat iedereen het liever anders had gezien, is dit een onvermijdelijk gegeven", stelt Landsbond Pluimvee.
Het Sanitair Fonds voor pluimvee, of kortweg het Fonds, ondersteunt niet alleen genomen sanitaire maatregelen voor de preventie en de bestrijding van een aantal dierziekten in de pluimveesector. Het Fonds vergoedt ook de waarde van de dieren die op bevel geruimd of geslacht moeten worden.
Maar de vele vogelgriepuitbraken van de afgelopen jaren zetten de financiële reserves van het Fonds flink onder druk. Sinds het najaar 2020 tot en met begin 2026 liep het aantal geruimde haarden bij professionele pluimveehouders op tot 67. Vorig jaar keerde het Fonds meer dan 4,3 miljoen euro aan vergoedingen uit, waarvan 3,8 miljoen als compensatie na een vogelgriepuitbraak.
Via verplichte jaarlijkse bijdragen uit de sector geraakt het Fonds hoofdzakelijk gefinancierd. Maar met de toenemende druk door de vogelgriepuitbraken ziet de raad van het Fonds de noodzaak om ook in 2027 opnieuw een dubbele bijdrage te vragen. “Iedereen ziet het belang in van het Sanitair Fonds”, reageert Martijn Chombaere van Landsbond Pluimvee. “Daarom is een dubbele bijdrage geen probleem, zolang het maar correct is voor iedereen.”
Daarbij haalt Chombaere een heikel punt aan voor pluimveehouders die uitzonderlijk te maken krijgen met leegstand. "De premie houdt hier geen rekening mee", vertelt Chombaere. "Enkele jaren geleden werd al een correctie doorgevoerd, waardoor de premies ondertussen een stuk meer solidair zijn. Maar we zijn er nog niet helemaal." Eenvoudig gesteld, draagt iedereen momenteel eenzelfde percentage bij op de gemiddelde dierwaarde die verloren zou gaan op het bedrijf, als er een ruiming zou zijn. Maar soms hebben pluimveehouders een abnormale leegstand in hun stal. Dit kan ongewild zijn, bijvoorbeeld bij ziekte van de bedrijfsleider of door zonemaatregelen na een vogelgriepuitbraak, waardoor de opzet van een nieuwe ronde onmogelijk is. Maar ook abnormale leegstand door eigen keuze komt voor. Wanneer lage prijzen het opzetten van een nieuwe ronde verlieslatend maken bijvoorbeeld.
De Landsbond Pluimvee pleit daarom voor een systeem waarbij een pluimveehouder in zo'n situatie achteraf een mindering kan aanvragen. “Dit is al enkele jaren een discussiepunt, maar we botsen telkens op een muur bij het Sanitair Fonds, omdat het volgens hen te veel administratie en een groot inkomstenverlies zou meebrengen”, zegt Chombaere. Hij benadrukt dat zo’n abnormale leegstand echter niet vaak voorkomt. “Het gaat om uitzonderlijke gevallen die op het Fonds amper een impact zouden hebben, maar wel grote gevolgen kan hebben voor de individuele pluimveehouder. En door te werken met aanvragen en verrekeningen op de volgende premie, blijft de extra administratieve druk beperkt”, aldus Chombaere.
De invoering van preventieve vaccinatie wordt momenteel samen met de sector onderzocht
Verplichte vaccinatie in onderzoek
Hoewel de intensiteit van de infectiedruk van hoogpathogene vogelgriep moeilijk te voorspellen is, blijft het virus naar verwachting ook de komende jaren een grote bedreiging. De virussen zullen vermoedelijk het hele jaar door blijven circuleren bij wilde vogels, met een verhoogd risico tijdens de najaarstrek vanuit Noord-Europa en Siberië.
“Maatregelen zoals die van vorige winter, zullen ook dit jaar opnieuw nodig zijn tijdens risicoperiodes om de insleep van de ziekte te beperken”, gaf federaal minister van Landbouw David Clarinval (MR) onlangs mee in de commissie Volksgezondheid van de Kamer. “De sector is zich daarvan bewust en steunt die aanpak volledig, omdat het de enige manier is om besmettingen bij pluimvee zo veel mogelijk te voorkomen.”
De invoering van preventieve vaccinatie zou volgens Clarinval momenteel samen met de sector worden onderzocht. Daar zouden heel wat kosten-batenanalyses deel van uitmaken. “Er moet rekening worden gehouden met meerdere obstakels”, aldus Clarinval. “Zo is er de kost en de controleerbaarheid, de beschikbaarheid en effectiviteit van vaccins, maar ook de duurtijd van de bescherming en mogelijke handelsbeperkingen met derde landen. Bovendien biedt vaccinatie geen volledige bescherming, waardoor uitbraken moeilijker op te sporen zijn.” Een conclusie hierover zal dus nog even op zich laten wachten.
