VCM blikt terug op geslaagde eerste editie ManuREsource

Het Vlaams Coördinatiecentrum Mestverwerking (VCM) brengt, niet zonder enige trots, verslag uit van het eerste ManuREsource congres. Niet enkel in Vlaanderen, maar ook in andere regio's en lidstaten van Europa én daarbuiten gaat er meer en meer aandacht naar de mestproblematiek, waarbij de vraag naar mestverwerking groeit. Maar liefst 25 nationaliteiten werden verwelkomd in het Provinciaal Hof te Brugge.

Met de organisatie van het ManuREsource congres rond mestverwerking - een mijlpaal in de geschiedenis van VCM - werd de eerste stap gezet in de uitwisseling van expertise rond de problematiek van mestoverschot, mestverwerking en nutriëntenvalorisatie tussen de verschillende Europese lidstaten. ManuREsource bracht zowel onderzoek, industrie, beleid als intermediairen samen om kennis en ervaringen uit te wisselen. Met meer dan 210 effectieve deelnemers en meer dan 50 lezingen kijken de organiserende partners VCM, UGent, Inagro en POM West-Vlaanderen terug op een geslaagd congres.

Voorafgaand aan het congres werd voor alle geïnteresseerden een bedrijfsbezoek georganiseerd aan een composteringsbedrijf (Samagro) en een biologische mestverwerking (bedrijf Hof ter bussche). Bart Naeyaert, West-Vlaams gedeputeerde voor Landbouw, opende het congres met de uitspraak “We are sorcerors, ManuREsourcers!”. En daarmee werd de toon gezet voor de komende twee dagen.

Claudia Olazábal, hoofd van de eenheid Landbouw binnen DG Environment van de Europese Commissie, vestigde er de aandacht op dat mestverwerking niet mag resulteren in een lagere ambitie naar andere maatregelen toe, zoals bemesting op maat, bodembeheer, enz. Daaropvolgend vond een panelgesprek plaats met vertegenwoordigers van verschillende lidstaten en regio’s. Zij kregen de gelegenheid om hun nationale of regionale situatie rond mestoverschot voor te stellen.

Op de tweede dag gaf professor Willy Verstraete (UGent) een overzicht van de transitie binnen de mestverwerking. Hij concludeerde dat er meer aandacht moet gaan naar het behoud van organische stof in de bodems. Hij benadrukte dat naast het aanbod vooral de vraagzijde moet domineren bij het creëren van nieuwe afzetmarkten voor mestproducten. Hij ziet de toekomst van nutriëntenrecuperatie in voldoende schaalgrootte, zodat kwaliteit én kwantiteit aan de klant kan worden gegarandeerd.

Verder werd de dag uitgebouwd met parallelle sessies rond de thema’s energieproductie uit mest, nutriëntenrecuperatie uit mest en digestaat, innovaties in mestbewerking en -verwerkingstechnieken en omgevingsaspecten. Professor Michael Hamell sloot het tweedaagse congres af met een speech over de evolutie inzake mestproblematiek, en het potentieel van groene meststoffen. Als voormalig hoofd van de eenheid Landbouw binnen DG Environment, refereerde hij regelmatig naar de Europese Nitraatrichtlijn, die hij destijds mee vorm gaf.

Mest is volgens de Ierse professor een bron van energie en kan mits de juiste technologie een zuivere, stabiele samenstelling verkrijgen die mogelijks als alternatief voor minerale meststof gebruikt kan worden. Kwaliteitswaarborging van deze producten is daarbij essentieel. Tijdens zijn speech drukte Hamell op het feit dat groene meststoffen pas van het statuut dierlijke mest af kunnen raken als er sterke wetenschappelijke resultaten aan de Europese Commissie kunnen worden voorgelegd. Verder wetenschappelijk onderzoek is daarom uitermate van belang.

Het congres maakte opnieuw duidelijk dat de mestproblematiek raakvlakken heeft met heel wat verschillende wetgeving (waterrichtlijn, nitraatrichtlijn, meststoffenwetgeving, End of Waste, REACH, enz.). Een betere samenhang tussen deze verschillende regels en wetten is nodig, om de ‘groene economie’ of het gebruik van ‘groene minerale meststoffen’ mogelijk te maken. Deze noodzaak werd kracht bijgezet door het onderschrijven door vertegenwoordigers uit meerdere Europese regio’s van een verklaring ‘Europese wetgevende knelpunten inzake de ambitie tot het sluiten van nutriëntenkringlopen’. VCM spreekt van een "sterk signaal richting het Europees beleid".

Naast dit initiatief werden op de conferentie zelf nog enkele veelbelovende perspectieven geopend. Zo was er de aanzet tot oprichting van een ‘Biorefine Cluster Europe’ en de lancering van het concept van het samenwerkingsplatform ‘North Sea Manure Initiative’.