Tweederde EU-landen wil geen ggo's op eigen grondgebied

Al minstens vijftien van de 28 Europese lidstaten hebben aan de Commissie laten weten dat ze geen genetische gemodificeerde organismen op (een deel van) hun grondgebied willen toelaten. Zaterdag 3 oktober was de deadline voor de notificering aan de Commissie. volgens Europarlementslid Bart Staes (Groen) kan de lijst weigeraars nog aangroeien: “Dit bevestigt opnieuw dat een grote meerderheid van de Europese landen en burgers tegen het gebruik van deze volstrekt overbodige technologie is.”

Eerder dit jaar paste Europa haar ggo-regelgeving aan. Voortaan staat het lidstaten vrij de teelt van ggo's te weigeren, ook al zijn ze goedgekeurd door de Europese autoriteit EFSA. België wil gebruikmaken van die 'opt-out', maar dan enkel voor het Waals gewest. In Vlaanderen werden al verschillende veldproeven met ggo’s uitgevoerd, onder meer op de door demonstranten aangevallen ILVO-proefvelden in Wetteren. 

Van de 28 lidstaten willen er 19 een beroep doen op de 'opt-out'-regeling. Het Verenigd Koninkrijk vroeg net zoals België een gedeeltelijke vrijstelling want op het Britse grondgebied zijn er regio's pro en contra ggo's. Het is nu aan de Commissie om de veredelaars op de hoogte te brengen van de weigeringen. Zij kunnen tegen die beslissingen beroep aantekenen, waarna de lidstaten "ernstige motieven" kunnen inroepen om hun beslissing te motiveren.

Europarlementslid Bart Staes heeft niet erg veel vertrouwen in die procedure: "Er bestaan ernstige bezwaren dat het wettelijk kader voor deze opt-outs niet waterdicht is. Dit kan ervoor zorgen dat biotechbedrijven procedures aanspannen tegen nationale overheden." Het is daarom van het grootste belang, aldus Staes, dat zowel de Europese Commissie als de minderheid van lidstaten die wel ggo's toestaan de anderen hun steun betuigen.

“Dat zoveel landen voor een opt-out kiezen, bevestigt opnieuw dat een grote meerderheid van de Europese landen en burgers tegen het gebruik van deze volstrekt overbodige technologie is”, aldus Staes. “Dit laat ook zien dat niet de groene politieke beweging geïsoleerd staat in haar strijd tegen het gebruik van ggo’s in de landbouw, maar wel het Vlaamse beleid. Dat Wallonië wel kiest voor een opt-out en Vlaanderen niet, zal in de toekomst dus zorgen voor problemen aan de taalgrens en aan de grenzen met Nederland, Frankrijk en Duitsland. Hoe voorkomen dat deze landen besmet worden met ggo-pollen?"

Volgens milieuorganisatie Friends of the Earth Europe is "nooit een duidelijker signaal gegeven dat ggo-gewassen en de bedrijven die ze produceren niet welkom zijn in Europa". Krachtens de nieuwe EU-regelgeving terzake kunnen lidstatzen de teelt van ggo-gewassen verbieden met inroeping van een breed scala aan bezwaren, waaronder ook politieke. "Een steeds toenemend aantal regeringen vertrouwt de veiligheidsinschattingen van de EU niet meer en neemt terecht maatregelen om hun landbouw en voedselproductie te beschermen", reageerde Greenpeace.  De EU importeert ook ggo's voor gebruik in (vee)voeding. Een voorstel om de import van die producten gemakkelijker te verbieden, staat nog in de steigers.