Meer dan 4.000 bedrijven zien percelen binnenkort in nieuwe gewasbeschermingsvrije zones belanden

Bufferzones waar geen gewasbeschermingsmiddelen gebruikt mogen worden, zijn voor landbouwers ondertussen geen nieuw gegeven meer. Zo gelden er al afstandsregels voor gewasbeschermingsmiddelen langs VHA-waterlopen en in drinkwaterwingebieden. Daar komen binnenkort nieuwe bufferende maatregelen bij, specifiek voor kwetsbare natuur en kwetsbare mensen.

Maatregelen voor kwetsbare natuur

Vandaag gelden al enkele gebruiksbeperkingen op bestrijdingsmiddelen in natuurgebieden. Zo gelden er onder meer beperkingen in VEN-gebieden, erkende natuurreservaten, terreinen met een natuurbeheerplan type 2 of 3 en in de omgeving van kleine landschapselementen. Daar zal binnenkort een bijkomende beperking bijkomen.

Zoals goedgekeurd in 2024 in het Actieplan Duurzaam Pesticidengebruik, komt er een verbod op het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen rond actueel beschermde habitats in habitatrichtlijngebieden. Tot elke beschermde habitat zal een bufferzone van tien meter ingesteld worden.

Vlaams parlementslid Mieke Schauvliege (Groen) vroeg via een schriftelijke vraag aan Vlaams minister van Omgeving en Landbouw Jo Brouns (cd&v) hoeveel landbouwbedrijven er in de vooropgestelde bufferzones van tien meter liggen ten aanzien van habitats in habitatrichtlijngeieden. Dat zouden er 3.889 zijn, samen goed voor 15.422 percelen. Op deze percelen, die samen een oppervlakte van 21.649 hectare beslaan, zal dit jaar dus nog een bufferzone komen.

Nieuwe bufferzones voor kwetsbare mensen

Daarnaast komen er ook nieuwe bufferzones aan voor percelen die grenzen aan zorgcentra, scholen en kinderdagverblijven. Ook hier zal een bufferzone van tien meter gelden. Die zone kan teruggebracht worden tot vijf meter, bij een aanplanting van een groenscherm op de perceelsgrens. Zo’n 1.160 landbouwbedrijven zullen binnenkort rekening moeten houden met deze nieuwe gewasbeschermingsvrije bufferzone op hun 1.851 percelen.

Minister Brouns liet aan Schauvliege weten dat het niet lang meer zal duren tegen voor de nieuwe maatregelen in werking zullen treden: “Diverse experts van de betrokken administraties bereiden momenteel de stappen voor ter finalisering van de uitvoeringsmaatregelen.”

Landbouwers die een perceel hebben in een nieuwe bufferzone kregen bij het invullen van de verzamelaanvraag al een melding hiervan. Ook staan de bufferzones al als een kaartlaag beschikbaar op de app LV-AgriLens. “Dit is voor landbouwers vandaag zeer verwarrend”, meldt landbouworganisatie Boerenbond. “De kaartlagen zijn al zichtbaar, maar ze weten nog niet waarvoor. De belofte in het actieplan is nog niet omgezet in concrete wetgeving. Doordat het teeltseizoen volop bezig is en zo goed als alles is gezaaid of geplant, zorgt dit voor veel onzekerheid, verwarring en onduidelijkheid.” Boerenbond geeft mee ook fouten te zien in de kaartlagen die beschikbaar zijn op de verzamelaanvraag en roept de Vlaamse overheid op om deze grondig na te kijken. Ook kijkt de landbouworganisatie uit naar nieuw flankerend beleid zoals opgenomen in het actieplan.

Extra nieuwe bufferzones voor triazolen in drinkwaterwingebieden

Sinds midden mei gelden ook nieuwe bufferzones van vijf meter voor het gebruik van bepaalde gewasbeschermingsmiddelen die afbreken naar 1,2,4-triazool. Het gaat om bufferzones in de afstroomgebieden naar De Blankaart, Zillebeke, Dikkebus en De Gavers. Daar is het niet langer toegelaten om binnen een zone van vijf meter van VHA-oppervlaktewaterlichamen specifieke bestrijdingsmiddelen te gebruiken. Dit geldt voor iedereen, dus naast de landbouwsector is dit ook relevant voor bijvoorbeeld een tuinaannemer of voor een houtbehandelingsbedrijf dat werkt met die specifieke triazolen.