Hoge brandstofprijzen spelen glastuinbouw parten
nieuwsKomkommer- en tomatenkweker Jan Buts (50) uit Duffel, ook voorzitter van de Mechelse Veilingen, hoopt dat de energieprijzen weer dalen, zodat groenten telen financieel haalbaar blijft. Zijn kassen worden met aardgas verwarmd. "Vorig jaar kwam dat neer op negen euro per vierkante meter, nu is dat bijna twaalf euro. Bij tomaten ligt de energiebehoefte veel hoger dan bij sla, met een hogere kostprijs tot gevolg. Door die hoge energieprijzen word je wel met beide voeten op de grond geduwd. Het dwingt ons om nog efficiënter met energie om te gaan", vertelt hij.
"Zo werken we al jaren met een beweegbaar scherm, een geweven nylondoek die bovenin de kassen gemonteerd wordt. Dat scherm wordt vooral in de winter heel intensief gebruikt. Overdag laten we het licht en de warmte binnen, 's nachts houden we met deze techniek de warmte vast in de serre", legt Buts uit. "Van december tot maart hangen we lichtdoorlatende plasticfolie over de gewassen. Die is geperforeerd, zodat het vocht toch afgevoerd wordt". Voor Jan Buts is een WKK of houtverbrandingsinstallatie geen optie. "Met één hectare kan je deze investering niet terugverdienen. Voor de elektriciteitswinning overwegen we wel om zonnepanelen te plaatsen".
Tomaten- en slakweker Walter Geuens (59) uit Aartselaar ziet dit jaar voor de verwarming van zijn 2,5 hectare serres de kostprijs van stookolie en aardgas stijgen tot 220.000 euro. Zonder opvolging in zicht is investeren zinloos. "Toen ik in de jaren zeventig startte, kostte de verwarming van één hectare mij 12.000 euro. Nu verwarm ik 2,5 hectare voor 220.000 euro", legt Walter uit. "Op mijn leeftijd en zonder opvolging denk ik niet aan investeren. Verder beschik ik ook niet over een nieuwe, aangepaste serre, waardoor veel energie verloren gaat".
Maar Walter Geuens denkt niet aan stoppen. Hij ziet een oplossing in grondteelten die minder verwarming behoeven. "Ik ben er nog niet volledig uit. Normaal gezien moeten er in december nieuwe tomaten geplant worden, maar omdat je in januari en februari enorm veel verbruikt, zou ik pas begin maart opnieuw starten. Ofwel maak ik alles leeg en begin ik met veldsla of spinazie", bedenkt de teler.
Als voorzitter van de coöperatie Greenpartners, een Katelijnse telersvereniging van 72 tuinbouwers, heeft Geuens een klare kijk op de toekomst. "De sector zal zich wel aanpassen binnen twee à drie jaar, alleen zal het landschap er anders uitzien. De ene teler zal de serre van zijn buur overnemen", voorspelt Geuens. "Want als je het waagt om te investeren, moet je ook aan schaalvergroting doen. Anders brengt het niet op. Sommige tuinders die geïnteresseerd zijn in een WKK kunnen het gewoonweg niet, omdat de nutsleidingen er niet zijn. Die extra investering vertegenwoordigt nog eens 500.000 euro".
Vlaams landbouwminister Kris Peeters kan op een schriftelijke vraag van Open VLD-parlementslid Karlos Callens alleen maar vaststellen dat de stijging van de energieprijzen waarschijnlijk een onomkeerbaar gegeven is en leidt tot een structurele verhoging van de productiekosten. "Telers kunnen op korte termijn reageren door bijvoorbeeld een latere opstart van de teelt, de omschakeling naar minder energie-intensieve teelten of de omschakeling naar andere energiebronnen en technologieën. Belangrijk is dat ook structurele maatregelen genomen worden".
Daarbij denkt de minister aan het onderzoek naar nieuwe duurzame technologieën voor de ontwikkeling van energievriendelijke kassen. Ook de beleidsoptie om in Vlaanderen glastuinbouwzones in te richten, moet een antwoord bieden op de stijgende productiekost. "Door ruimtelijke clustering kunnen schaalvoordelen gerealiseerd worden en kan op grote schaal restwarmte en CO2 van industriële en andere verbrandingsinstallaties gerecupereerd worden", aldus Peeters.(KS)
Lees ook: geVILT: "Geen toekomst zonder glastuinbouwzones"
Bron: Het Nieuwsblad
