FOD Economie becijferde de impact van Russische boycot
nieuwsVoor vijf voedingsproducten die in 2013 samen ruim 281 miljoen euro opbrachten aan export richting Rusland berekende de FOD Economie de impact van het Russische handelsembargo. De studie kwam er op vraag van federaal landbouwminister Willy Borsus, die nu ten aanzien van de Europese Commissie met cijfers kan ondersteunen dat de Belgische producenten het moeilijk hebben en steun verdienen. De boycot die in augustus vorig jaar werd afgekondigd, heeft zwaar op onze land- en tuinbouw ingehakt. Hoe zwaar zeggen de cijfers: in het laatste kwartaal van 2014 daalden vooral de appel- en perenprijs en de melkprijs zeer sterk. Varkensvlees was in januari van dit jaar 15 procent goedkoper dan een jaar eerder. Alleen in de prijsvorming en export van tomaten liet de Russische affaire zich niet voelen.
Het Russische handelsembargo was in augustus 2014 een zware opdoffer voor de Belgische land- en tuinbouw die een belangrijk slachtoffer werd van het politieke steekspel dat losbarstte na de hoogspanning tussen Europa en Rusland in verband met Oekraïne. Peren waren het voornaamste exportproduct dat getroffen werd want ze vertegenwoordigden in 2013 nog 30,1 procent van de Belgische export van landbouw- en voedingsproducten naar Rusland. Ook varkensvlees (14,3%), zuivel en dan voornamelijk melkpoeder (7,6%), tomaten (6,9%) en appels (5,6%) waren belangrijke producten voor de Russische markt.
Zoveel maanden later laat een studie van de FOD Economie, die er kwam op vraag van federaal landbouwminister Willy Borsus, toe om cijfers te plakken op het waardeverlies door de boycot. Alleen voor tomaten is er geen duidelijk negatieve impact want de gemiddelde prijs lag vorig jaar weliswaar een beetje lager dan in 2013 (-1,9%) maar specifiek in het vierde kwartaal was de prijszetting 20,8 procent beter dan een jaar eerder. Bovendien tonen de exportcijfers dat er in de laatste drie maanden van vorig jaar 16,7 procent meer Belgische tomaten uitgevoerd werden.
De prijs van alle andere onderzochte producten (appels, peren, varkensvlees en zuivel) werd wel duidelijk negatief beïnvloed. Conference-peren verloren in het laatste kwartaal 23,7 procent aan waarde en Doyenné-peren zelfs 41,7 procent in vergelijking met dezelfde periode in 2013. Voor Jonagold-appels werd 34,5 procent minder betaald op de veilingen. Zowel voor peren als appels speelde mee dat het aanbod in eigen land groot was als gevolg van een gunstige oogst. De prijs van varkensvlees daalde met 15 procent en Belgische melkveehouders kregen 23,9 procent minder voor de melk die geleverd werd aan zuivelverwerkers.
Specifiek voor de melkprijsdaling is het Russische embargo zeker niet de enige verklarende factor. De FOD Economie verwijst ook naar het einde van de melkquota in Europa en het spel van vraag en aanbod op de wereldmarkt. In het laatste kwartaal van 2014 waren de wereldprijzen voor boter, magere melkpoeder en volle melkpoeder ook sterk gedaald. Bovendien vertegenwoordigde de afzet in Rusland slechts een klein deel van de totale Belgische melkpoederexport. Veel invloed heeft de boycot dan ook niet gehad want de export van melkpoeder nam zelfs met meer dan 26 procent toe.
In de studie wordt ook gekeken naar het verlies aan exportvolume. Dat is aanzienlijk want de export van peren daalde in een jaar tijd met 20,6 procent, die van appels met 19 procent en van varkensvlees met 19,8 procent. Telkens wordt het laatste kwartaal van 2014 vergeleken met dezelfde periode in 2013.
De analyse van de FOD Economie zal per kwartaal worden geactualiseerd zodat minister Borsus en zijn collega’s uit de gewesten de steun die aan producenten werd verstrekt, kunnen rechtvaardigen bij de Europese instanties. De Belgische minister van Landbouw spreekt in dat verband van “het objectiveren van de moeilijkheden die onze producenten al maanden kennen”. Met behulp van de studie wil hij bij de Europese Commissie pleiten voor (nieuwe) maatregelen die onze producenten ondersteunen door de valorisatie en export van Belgisch product te bevorderen.
Meer info: FOD Economie