Biogassector heeft prioriteitenlijstje inzake onderzoek

Een korte bevraging bij exploitanten van biogasinstallaties en andere stakeholders uit de sector (consultancy, toeleveranciers, kenniscentra, overheid, middenveld, enz.) laat het kennisplatform Biogas-E toe om een aantal prioriteiten voor nieuw onderzoek naar voren te schuiven. Onderzoekers moeten zich volgens de bijna 140 respondenten toespitsen op digestaatverwerking met het oog op nutriëntenrecuperatie, nieuwe stromen van biomassa en daarmee samenhangend een betere benutting van biomassa door voorbehandeling, kleinschalige vergisting en, tot slot, opwerking van biogas tot biomethaan.

Omwentelingen in het beleid hebben de biogassector in Vlaanderen – die volgens het nieuwe voortgangsrapport van Biogas-E veertig grootschalige installaties telt – de laatste jaren geen goed gedaan. Biogas-E vzw, het platform voor anaerobe vergisting, acht een investeringsvriendelijk klimaat noodzakelijk maar niet voldoende. De sector is initieel gegroeid uit kennis en innovatie zodat Biogas-E het tevens van belang vindt om de onderzoeksprioriteiten vanuit de biogassector te bundelen. De resultaten van een door de vzw uitgevoerde enquête worden nu gecommuniceerd naar diverse kenniscentra, administraties en organisaties. De onderzoeksnota wordt vrijdag gepubliceerd, samen met het nieuwe voortgangsrapport dat de sector beschrijft.

Uit bijna 140 antwoordformulieren komen drie onderzoeksthema’s sterk naar voor: duurzame nutriëntenrecuperatie uit digestaat, nieuwe biomassastromen en kleinschalige vergisting. Technologie om biogas op te werken tot methaan volgt als vierde vaakst gegeven antwoord. Dat digestaat en biomassa de kroon spannen, vindt Biogas-E niet verwonderlijk. Deze twee items zijn voor de efficiëntie en rendabiliteit van een biogasinstallatie immers van primair belang.

Vlaanderen is één van de regio’s in Europa met een grote nutriëntendruk op het leefmilieu en door dit ‘mestoverschot’ is er geen ruimte genoeg om alle dierlijke mest op het land te brengen. Dit dwingt de landbouwsector tot mestverwerking en export van nutriënten. Aan de verwerking en export van mest en al het transport dat daarbij komt kijken, hangt een prijskaartje. Het is dus niet verwonderlijk dat de biogassector op zoek is naar oplossingen om van de kostenpost digestaatverwerking een opbrengst te maken.

Voor de vergistingssector is biomassa het vertrekpunt voor de bedrijfsactiviteiten. De beschikbaarheid van goedkope en duurzame biomassa is voor de sector een gezond vertrekpunt. “Op de biomassamarkt is er echter veel concurrentie”, weet Biogas-E, “en vergisters kunnen maar moeilijk aanspraak maken op biomassa die meer hoogwaardige toepassingen heeft zoals voeding voor mens en dier of materiaal voor diverse industrieën.” Daarom is de sector vragende partij voor nieuwe grondstoffen met een toegevoegde waarde voor vergisting én waarmee er geen concurrentie is met voeding en materialen.

Kleinschalige vergisting kent sinds twee jaar een sterke evolutie binnen de Vlaamse landbouw en biogaswereld. De boodschap hier zou kunnen zijn dat iets wat minder gekend is, verder onderzoek verdient. Ook voor het (klimaat)beleid biedt deze vorm van vergisting kansen op het vlak van verminderde emissie en duurzame landbouwpraktijken. Met veel waardering volgt Biogas-E de initiatieven vanuit de onderzoekscentra en de landbouwsector. De vereniging hoopt dat haar bijdrage, onder andere aan het platform kleinschalige vergisting, verder onderzoek en ontwikkeling faciliteert.

De pleitbezorgers van ‘kleinschalige vergisting’ als onderzoeksprioriteit zijn vooral beleidsmakers en vertegenwoordigers van middenveldorganisaties en niet zozeer de uitbaters van (grootschalige) biogasinstallaties. De voorkeur van de exploitanten gaat eerder naar ‘opwerkingstechnieken tot biomethaan’, een keuze die ook door de kenniscentra wordt gevolgd.

Hoewel minder uitgesproken, is ook voor het onrendabele-toppen-model dergelijke tegenstelling op te merken. Het zijn vooral de exploitanten die graag zouden zien dat onderzoekers zich het hoofd breken over maatregelen aan in- en outputzijde om een installatie (meer) rendabel te maken en dus ook over maatregelen die de steunafhankelijkheid (groenestroom- en warmtekrachtcertificaten) van biogasinstallaties kunnen verlagen.