"Alle bedrijven helpen verder te professionaliseren"

In 2009 poneerde de Vlaamse regering dat zij ontwikkelingskansen wil scheppen voor het hele palet aan bedrijven, van gespecialiseerde glastuinbouw- tot melkveebedrijven maar evengoed voor hoeveproducenten, bio- en zorgboerderijen. "Ik wil oog hebben voor iedereen", zegt Vlaams minister van Landbouw Kris Peeters daarover in een interview met VILT.

De Vlaamse landbouw staat voor immense uitdagingen. Daarom heeft de regering Peeters II de afgelopen jaren werk gemaakt van een landbouwbeleid dat innovatie koppelt aan duurzaamheid, rekening houdend met kostenefficiëntie en rechtszekerheid. Met dat beleid richt de minister-president zich tot de meest uiteenlopende landbouwbedrijven: grote én kleine bedrijven, gemengde én gespecialiseerde bedrijven, bedrijven die eerder op de binnenlandse markt actief zijn én bedrijven die aan export doen.

Kris Peeters laat geen twijfel bestaan over de manier waarop hij beleid wil voeren: "Het zijn de bedrijfsleiders die de meest optimale keuzes moeten maken voor hun bedrijf. De overheid ondersteunt, maar stelt zichzelf niet in de plaats van de bedrijven." Het vernieuwde Europese landbouwbeleid en de Vlaamse invulling daarvan treden na 2014 in werking. "We nemen nu de nodige beslissingen om de overgang naar dit nieuwe GLB zo vlot mogelijk te laten verlopen, met een zo min mogelijke impact voor de sector", aldus Peeters.

Samenwerking binnen de keten is één van de prioriteiten van het nieuwe landbouwbeleid. De macht van de producenten in de keten kan daardoor versterkt worden. Producenten- en brancheorganisaties zijn al een feit in de sectoren groenten en fruit en zuivel. Een ontwerp van besluit van de Vlaamse regering maakt een erkenning van dergelijke organisaties mogelijk in alle andere sectoren.

De land- en tuinbouw is meer dan andere sectoren crisis- en risicogevoelig. De varkens- en melkveehouderij konden in moeilijke tijden rekenen op Vlaamse steun via overbruggingskredieten en een versnelde uitbetaling van investerings- en vestigingssteun. Het nieuwe Europese landbouwbeleid bevat maatregelen om adequaat in te spelen op crisissen verbonden aan dier- of plantenziekten en op de gevolgen van aangetast consumentenvertrouwen. Een Vlaams beleid inzake klimatologische oogstrisico's wordt mogelijk na de regionalisering van het algemeen rampenfonds en het landbouwrampenfonds.

Ondanks de crisissen bleven de investeringen in de sector op een zeer hoog niveau. Vlaanderen keerde de afgelopen vier jaar gemiddeld 95 miljoen euro aan investeringssteun uit. "Bedrijven investeren om doelstellingen in verband met milieu, dierenwelzijn en kwaliteit te halen, vaak ging dit gepaard met een aanzienlijke schaalvergroting", weet Peeters. De sector professionaliseert ook. Sinds 2009 is het aantal actieve landbouwvennootschappen met 80 procent gestegen.

Heel wat landbouwers verbreden hun activiteiten. Zo vervullen zij een proactieve rol in agrarisch natuurbeheer, daarbij ondersteund door agromilieumaatregelen. In de voorbije legislatuur is het aantal zorgboerderijen sterk toegenomen, tot boven de 500 stuks. De sector kan eveneens een aanzienlijke bijdrage leveren aan de bio-economie, als leverancier van grondstoffen, verwerker en afnemer van biogebaseerde materialen. Ook de korte keten biedt ontwikkelingskansen, hieraan wordt gewerkt via het Actieplan Korte Keten.

Dankzij een goede voorbereiding de voorbije twee jaar is de Vlaamse land- en tuinbouw klaar om geïntegreerde gewasbescherming (IPM) tegen 2014 toe te passen. We besteedden ook aandacht aan dierenwelzijn: een werkgroep bereidt de afschaffing van chirurgische castratie van beerbiggen tegen 2018 voor en de omschakeling naar groepshuisvesting voor zeugen is nagenoeg voltooid. Bij de aanpak van voedselverliezen behoort Vlaanderen tot de koplopers van Europa.

Het decreet over het landbouw- en visserijbeleid treedt op 1 januari 2014 in werking. Daardoor wordt de bestaande regelgeving over het landbouw- en visserijbeleid coherenter en transparanter. De noodzakelijke voorbereiding van de overheveling van bevoegdheden in het kader van de zesde staatshervorming gebeurt in overlegstructuren waarin zowel de gewesten als de federale overheid vertegenwoordigd zijn.

Meer weten over het Vlaams landbouwbeleid? Lees het interview met Kris Peeters in geVILT.