Frankrijk wil blootstelling aan cadmium verminderen met strengere regels voor de landbouwsector
nieuwsDe Franse Nationale Vergadering, vergelijkbaar met het Vlaams Parlement, heeft in eerste lezing een wetsvoorstel goedgekeurd dat de blootstelling aan cadmium bij de bevolking moet verminderen. Het giftige zware metaal komt onder meer via landbouwgronden in de voedselketen terecht. In Frankrijk zijn de hoge concentraties cadmium in voeding al langer onderwerp van discussie. In Vlaanderen zijn er volgens een recent onderzoek van het FAVV geen problemen vastgesteld.
Het Franse nationale agentschap voor volksgezondheid en voedselveiligheid Anses waarschuwde eerder dit jaar dat bijna de helft van de bevolking wordt blootgesteld aan cadmiumconcentraties die hoger liggen dan de aanbevolen veiligheidsnormen.
De stof komt van nature voor in het milieu, maar de concentraties kunnen door industriële activiteiten en landbouw aanzienlijk toenemen. Met cadmium verrijkte fosfaatmeststoffen worden in de landbouw gebruikt om de gewasgroei te bevorderen. Planten kunnen de stof opnemen, bijvoorbeeld door granen en groenten, en zo in de voedselketen terechtkomen. Om consumenten te beschermen, zijn op Europees niveau strenge grenswaarden vastgelegd voor cadmium in voeding.
De Franse Nationale Vergadering heeft deze week beslist de strijd tegen cadmium op te voeren. Daarbij wordt vooral naar de landbouwsector gekeken. In totaal stemden 144 parlementsleden voor een wetsvoorstel (22 tegen, red.) dat voorziet in een versnelde verlaging van de maximaal toegelaten hoeveelheid cadmium in fosfaatmeststoffen.
Geen probleem voor Belgische groenten
Ook in België zouden er in bepaalde gebieden, als gevolg van industriële activiteiten in het verleden, verhoogde cadmiumgehaltes in de bodem voorkomen. Recent onderzoek van het FAVV wees echter uit dat dit geen probleem oplevert voor de groenten op de Belgische markt. In totaal werden 48 stalen genomen van groenten afkomstig uit teelten in deze risicogebieden. Daaruit bleek dat 11 van de 30 monsters in Wallonië en 1 van de 18 monsters in Vlaanderen een te hoog cadmiumgehalte bevatten.
Het FAVV voert al jaren een controleprogramma uit voor zware metalen in levensmiddelen, zowel bij producten die in België zijn geproduceerd als bij producten die uit andere landen worden ingevoerd. “De resultaten van deze steekproeven zijn geruststellend”, klinkt het. “Van de 1.559 stalen die het FAVV in 2024 analyseerde op zware metalen, voldeed 99 procent aan de wettelijke norm. Er is dus geen algemeen probleem voor groenten op de Belgische markt”, zei FAVV-woordvoerder Hélène Bonte eerder dit jaar.
Franse norm boven Europese
Dat Frankrijk wel met een cadmiumprobleem in landbouwgronden zou kampen, verklaart het Nederlandse Agroberichten Buitenland door de herkomst van de Franse meststoffen. “De Franse landbouwsector is van oudsher afhankelijk van import uit Marokko en Tunesië, waar fosfaat van nature rijk is aan cadmium.”
Een andere factor is de soepelere wetgeving. Waar de Europese regels een limiet van 60 milligram cadmium per kilogram fosfor in minerale meststoffen vastleggen, hanteerden de Franse autoriteiten een maximumnorm van 90 milligram. In het recente wetsvoorstel willen de Franse parlementsleden die dosis terugbrengen tot 40 milligram in 2027 en 20 milligram in 2030.
Dat is aanzienlijk sneller dan de Franse regering had voorgesteld. Die had gepleit voor een meer geleidelijke afbouw en waarschuwde dat strengere regels de concurrentiepositie van de Franse landbouw zouden kunnen aantasten. De Franse landbouwminister Annie Genevard wijst er bovendien op dat uit controles op cadmium blijkt dat 99,5 procent van de gecontroleerde producten aan de Europese normen voldoet. Europa heeft in 2021 het maximaal toegestane gehalte aan zware metalen in levensmiddelen verlaagd.
Bron: Belga / Agroberichten Buitenland