Agrovoedingsketen wil varkenspest kordaat aanpakken

Van drie nieuwe kadavers van everzwijnen bevestigt het labo van Sciensano dat de doodsoorzaak Afrikaanse varkenspest is. Om verdere verspreiding van het virus te verhinderen, komen de landbouworganisaties, de mengvoederleveranciers en de slachthuizen met een gezamenlijk plan van aanpak. Omdat everzwijnen migreren over landsgrenzen heen vragen ze een Europese aanpak. Gelet op de economische ernst van het probleem kan een exportcel en crisiscommunicatiecel hulp bieden. Gesleep met varkens moet tot het minimum beperkt blijven. Afschot van de geïsoleerde populaties everzwijnen in Oost- en West-Vlaanderen vindt de sector opportuun.

Wat te verwachten viel, wordt nu bevestigd door het referentielabo van Sciensano: er zijn nog meer everzwijnen besmet met Afrikaanse varkenspest. Na de vondst van twee kadavers in de provincie Luxemburg stijgt het totaal aantal besmettingen nu naar vijf. De drie nieuwe besmette evers werden gevonden in de buurt van de andere twee besmettingen. Vrijdag was er bij het Voedselagentschap in Brussel spoedoverleg tussen de actoren over de uitbraak van Afrikaanse varkenspest. Nadien stuurde de agrovoedingsindustrie een persbericht uit met wat volgens hen de prioriteiten zijn.

De landbouworganisaties verenigd in het Agrofront, de mengvoederleveranciers van de Belgian Feed Association (BFA) en de slachthuizen en uitsnijderijen van de Federatie van het Belgische Vlees (FEBEV) achten vijf maatregelen onontbeerlijk. Afschot van everzwijnen hoort daar bij, maar de wilde varkens zouden niet in gans het land vogelvrij verklaard worden. Het Algemeen Boerensyndicaat dringt daar nog altijd op aan maar, zo legt ondervoorzitter Paul Cerpentier uit, de populatie is al zodanig groot dat het volgens het Agentschap voor Natuur en Bos niet haalbaar is. “De hele sector is wel voorstander van het afschieten van de kleine en geïsoleerde populaties in Oost- en West-Vlaanderen. In die provincies zijn de meeste varkenshouders actief.”

Elders in het land moet vermeden worden dat de everzwijnenpopulatie zich nog verder uitbreidt. Ook moeten boeren volgens hun belangenverdedigers geholpen worden bij het beschermen van hun bedrijven, bijvoorbeeld via degelijke afsluitingen. Eveneens nodig, volgens de drie organisaties, is een Europese aanpak inzake handhaving en afbakening van de besmette zone. Het is niet uitgesloten dat de besmetting zich ook verlegt naar Frankrijk en het Groothertogdom Luxemburg. Everzwijnen trekken zich immers niets aan van landsgrenzen. Het is op zich al vreemd dat in België besmette evers gevonden worden en niet in de buurlanden die ons scheiden van Oost-Europa, waar het virus al langer woedt onder wilde varkens.

Om de Belgische export van varkensvlees (en aanverwante producten zoals diervoeders) maximaal te vrijwaren, vraagt de keten om de oprichting van een exportcel. Da’s hoogdringend want China zet de import van Belgisch varkensvlees stop, en buurlanden Nederland en Duitsland willen voorlopig geen levende varkens afnemen. Paul Cerpentier vreest vooral voor de verre export want in de exportcertificaten voor vrijwel alle bestemmingen (Japan, Zuid-Korea, enz.) staat dat België vrij moet zijn van Afrikaanse varkenspest. Bij het Algemeen Boerensyndicaat hopen ze nu dat de afnemers willen inzien dat Vlaanderen nog steeds virusvrij is. Een aantal landen aanvaarden regionalisering als principe, maar China is daar bijvoorbeeld niet bij.

Het slachten en versnijden van varken uit de afgebakende zone wil de keten onder verscherpt toezicht laten gebeuren. Om een verdere verspreiding van het virus te beperken, zullen Agrofront, BFA en FEBEV zelf een actieplan uitwerken om de logistieke keten van en naar varkensbedrijven te beperken tot het strikt noodzakelijke. Tot slot achten ze de oprichting van een crisiscommunicatiecel nodig om alle voor de sector relevante informatie te bundelen, en te coördineren waar nodig. De bevoegdheden om de verspreiding van het virus te voorkomen, zitten immers versnipperd over verschillende beleidsniveaus en diensten. Op het voorgestelde plan van aanpak moet nog reactie komen vanwege de overheid.