"Vlaamse varkenssector op diverse fronten in problemen"

Dat Vion zijn marktpositie in Duitsland wil versterken om een lagere varkensprijs te kunnen uitbetalen, is bij Veva en Boerenbond fameus in het verkeerde keelgat geschoten. "Het komt er eigenlijk op neer dat de Vlaamse varkenshouderij op meerdere fronten tegelijkertijd in de problemen zit", reageert journalist Sake Moesker in het Agrarisch Dagblad.

Ons land produceert van oudsher varkens met veel piétrainbloed. Kenmerkend is een tragere groei tegen hogere voederkosten, weet Moesker. De traditie wil ook dat Belgische varkensboeren hun varkens op basis van levend gewicht verkopen. "Daarin verschilt de Belgische situatie hemelsbreed van de Nederlandse en ook de Duitse varkenshouderij. In Nederland worden de varkenshouders al sinds jaar en dag uitbetaald aan de hand van geslacht gewicht, classificatie en typebeoordeling".

"Alle Nederlandse slachterijen hanteren hetzelfde classificatiesysteem en dezelfde typebeoordeling. De fokkerij speelt erop in en produceert de varkens die de slachterijen wensen. En de doorsnee varkensboer heeft een goed zicht op de kwaliteit van de dieren die zich in zijn stal bevinden. Ook in Duitsland werken de slachterijen met een classificatie en typebeoordeling", luidt het.

Het is de journalist opgevallen dat in ons land het besef groeit dat een ander type varken moet gefokt worden om diverse markten te kunnen bedienen. "Er wordt dan ook volop geëxperimenteerd met andere zeugen- en berenlijnen", aldus Moesker, die ook vaststelt dat het uitbetalingssysteem op basis van levend gewicht zich nu wreekt in Vlaanderen. "Veel varkensboeren hebben geen idee van het type en kwaliteit van de varkens in hun stal".

"De Belgen hebben te maken met een snel veranderende markt waar ze onvoldoende kunnen op inspelen", klinkt de analyse. De hoge voederkosten en de economische crisis zijn volgens Moesker de andere elementen die vorige week bijgedragen hebben tot de forse uithaal naar Vion. Veva lanceerde zelfs een oproep om de leveringen aan het bedrijf stop te zetten.

Bij Veva is men overigens tevreden over het effect dat de oproep voor een boycot gehad heeft. "Er komt zeker veel reactie. We zijn alles nog aan het inventariseren, maar de eerste indruk is positief", stelt Veva in het Agrarisch Dagblad. Het is nog onduidelijk of varkenshouders daadwerkelijk gehoor geven aan de oproep. Hoewel dit in Nederland niet het geval is, denkt Veva-voorzitter Geert Wallays dat de boodschap er toch impact heeft gehad.

"Wij beschikken over achttien slachthuizen, maar Nederlandse varkensboeren hebben weinig keuze. Bij ons betaalt Vion meer uit dan de andere slachterijen. Daardoor krijgen Nederlandse varkenshouders zes eurocent minder dan de Belgen. Zij zitten dus met het echte probleem opgezadeld", zegt Wallays. Intussen is er contact geweest tussen Veva en Vion. Beide partijen zouden eind volgende week rond de tafel zitten.

Volgens de meitelling 2007 telt Vlaanderen 6.099 bedrijven met varkens. Daar worden 5,8 miljoen dieren gehuisvest. De eindproductiewaarde van de varkenshouderij bedraagt ongeveer 1,22 miljard euro. Dat vertegenwoordigde in 2007 nagenoeg een kwart van de waarde van de volledige land- en tuinbouwsector.