Rekenhof tackelt EU-subsidies aan voedingsindustrie

De Europese Unie subsidieert de voedingsindustrie met miljarden euro, maar dat geld komt volgens de Rekenkamer niet toe waar het nodig is. De auditoren willen dat er enkel nog subsidies gaan naar programma's waarvan het doel duidelijk vastligt. "Anders verwordt de maatregel tot een gift aan voedselverwerkende bedrijven", luidt het. Voor hun verslag inspecteerden zij Spanje, Frankrijk, Italië, Litouwen, Polen en Roemenië.

De EU voorziet vanuit het gemeenschappelijk landbouwbeleid subsidies voor bedrijven in de voedingsindustrie die via de verwerking van landbouwproducten voor meerwaarde van die producten zorgen. Dat krikt het concurrentievermogen van de landbouw op. Voor de periode 2007-2013 werd er in het EU-budget 5,6 miljard euro uitgetrokken voor die maatregel. De sector krijgt ook steun vanuit de lidstaten, waardoor de totale steun uitkomt op 9 miljard euro.

Maar uit controles van de Europese Rekenkamer in Spanje, Frankrijk, Italië, Litouwen, Polen en Roemenië blijkt dat het Europese geld niet altijd doelmatig wordt ingezet. Zo is het bijvoorbeeld niet altijd duidelijk of het Europese geld effectief ingezet wordt voor de verbetering van landbouwproducten of voor een sterker concurrentievermogen.

"De EU-controleurs constateerden dat de lidstaten de financiering niet richten op projecten waarbij aantoonbaar behoefte bestaat aan overheidssteun. Dan bestaat het risico dat de maatregel een algemene subsidie wordt aan ondernemingen die investeren in voedselverwerking - met alle risico's van dien op concurrentievervalsing en verspilling van schaarse overheidsmiddelen", zo luidt de kritiek van de Rekenkamer.

Bijna 20 procent van het EU-budget voor de verbetering van het concurrentievermogen van de landbouw wordt betaald aan voedingsbedrijven, maar informatie over de verwezenlijkte toegevoegde waarde of over de indirecte effecten op het concurrentievermogen van de landbouw wordt vreemd genoeg niet verzameld.

Volgens Rekenkamerlid Jan Kinst stellen de lidstaten de financieringsbehoefte niet duidelijk vast en leggen ze ook geen "zinvolle doelen" vast. "De Commissie dient alleen programma's goed te keuren waarbij dit wel gebeurt, omdat deze maatregel anders verwordt tot een gift aan voedselverwerkende bedrijven."

Meer info: Europese Rekenkamer