Land- en tuinbouw veruit populairste knelpuntberoep

De eerste elf maanden van dit jaar heeft Vlaanderen 24.052 arbeidsvergunningen voor knelpuntberoepen afgeleverd. Liefst 19.000 van die vergunningen gingen naar Polen, die vooral in de Vlaamse fruitteelt aan de slag gingen. De Polen worden op grote afstand gevolgd door de Roemenen met 2.370 en de Bulgaren met 1.580 vergunningen. Slowakije is vierde met amper 417 exemplaren. Dat blijkt uit cijfers van het Vlaams Subsidieagentschap voor Werk en Sociale Economie.

De regeling voor knelpuntberoepen ging in mei vorig jaar van kracht. Het was de eerste keer dat werknemers uit de nieuwe lidstaten op relatief grote schaal legaal in België aan de slag konden. De nieuwe procedure voorziet in een soepele verlening van arbeidskaarten voor 133 knelpuntberoepen in Vlaanderen. De lijst bevat zowel metselaars en landbouwkrachten als directeurs en ingenieurs.

De sector van de land- en tuinbouw blijkt met afstand het populairst en is goed voor bijna 17.000 vergunningen, het merendeel daarvan voor fruitplukkers in seizoensarbeid. De bouwsector volgt als tweede en stelt vooral metselaars en vloerders (1.177 vergunningen) tewerk. Er werden ook 688 vergunningen voor slagers uitgereikt, 400 voor chauffeurs, 173 voor matrozen en 15 voor directeurs. De 'Poolse loodgieter' blijkt met 136 vergunningen niet echt een hit.

De Vlaamse administratie drukt erop dat het om 24.000 vergunningen gaat en niet personen. Zeker voor het segment seizoensarbeid bevat het cijfer dubbels. Opmerkelijk is dat de nieuwe Europeanen veel vaker naar Vlaanderen trekken dan naar Brussel en Wallonië. "In Brussel gaat het over enkele honderden vergunningen, in Wallonië over enkele duizenden", weet Eric Vernaillen, administrateur-generaal van het Vlaams Subsidieagentschap voor Werk en Sociale Economie. Een verklaring voor het verschil zoekt de ambtenaar vooral bij de omvangrijkere fruitsector in Vlaanderen.

De 24.000 werkvergunningen betekenen dat de regeling dit jaar alleen maar aan populariteit gewonnen heeft. Vorig jaar leverde de Vlaamse overheid immers slechts 5.289 vergunningen af. "We vermoeden dat werkgevers de regeling pas nu goed leren kennen", zegt Vernaillen. Jos Barbé van de cel migratie binnen het Subsidieagentschap wijst er ook op dat Roemenen en Bulgaren pas sinds begin 2007 van de regeling kunnen gebruikmaken, aangezien ze pas toen lid werden van de Unie.

Vlaams minister van Werk Frank Vandenbroucke (sp.a) toont zich verheugd over de cijfers. "Het bewijst dat we de werkgever een snel en efficiënt alternatief aanbieden bij arbeidsmarkttekorten". Vandenbroucke wijst er tegelijk op dat de aantallen buiten de fruitteeltsector niet zo bijzonder groot zijn. Volgens hem een aanwijzing dat werkgevers nog steeds hun toevlucht nemen tot bestaande mechanismen van detachering en zelfstandigheid, al dan niet met een schijnstatuut. Onderzoek aan de Leuvense en Antwerpse universiteit wees eerder ook al in die richting.(KS)