Na hagel moet zelfpluk fruitoogst redden: "Aan deze appels scheelt niets, behalve hun uitzicht"
nieuwsFruitteler Jonas Somers uit Bekkevoort opent op 15 en 16 augustus de deuren van zijn bedrijf voor twee open plukdagen. Na de zware hagelbuien van midden mei raakte een groot deel van de appel- en perenoogst beschadigd. Hoewel het fruit nog perfect eetbaar is, voldoet het niet aan de esthetische eisen van de retail. Met de zelfpluk wil Somers niet alleen een deel van de oogst redden, maar ook consumenten laten kennismaken met de realiteit van de fruitteelt.
"De bedoeling is eigenlijk om mensen te laten zien dat die hagelschade niets verandert aan de kwaliteit van de appel", zegt Somers. "De smaak is identiek hetzelfde. Het enige verschil is het uitzicht. We willen zeker niet de zielige boer uithangen, maar tonen dat een appel met een schoonheidsfoutje nog altijd perfect eetbaar is." De hagelschade maakt de vruchten ongeschikt voor verkoop via de supermarkt. "Daar worden enkel mooie, egale appels aanvaard. Appels met hagelschade maken geen kans, ook al is er vanbinnen niets mis mee."
Hagelschade
Het fruitbedrijf telt in totaal 30 hectare fruit, goed voor ongeveer 600 ton appels en 400 ton peren. Beide teelten liepen op 13 mei aanzienlijke hagelschade op, al zijn de gevolgen voor peren minder zwaar. "Een peer heeft van nature al een ruwere schil. Kleine hagelinslagen groeien vaak nog uit, waardoor de schade minder opvalt. Bij appels blijft die uiterlijke schade zichtbaar." Tijdens de plukdagen zullen bezoekers daarom niet alleen appels, maar ook peren kunnen plukken.
Voor Somers draait de actie niet uitsluitend om de verkoop van fruit. Hij wil bezoekers vooral tonen wat er achter de schermen van een fruitbedrijf gebeurt. "Als er duizend mensen langskomen die zien hoe ons bedrijf werkt en enkele kilo's fruit meenemen, dan is de actie voor ons geslaagd. Maar zelfs met vijfhonderd bezoekers zullen we tevreden zijn. We willen vooral laten zien wat zo'n hagelbui teweegbrengt en hoe een fruitbedrijf werkt."
Sapindustrie geen evident alternatief
De zelfpluk is volgens Somers niet alleen een manier om consumenten kennis te laten maken met het bedrijf, maar ook een praktische oplossing voor een deel van de oogst. Afzet naar de sapindustrie lijkt immers weinig perspectief te bieden. "Vroeg in het seizoen is er misschien nog wat afzet mogelijk, maar door de vele hagelschade in de regio zullen heel wat fruittelers dezelfde weg opgaan. Dan krijg je een overaanbod en dreigt de prijs onder de kostprijs te zakken. Op termijn is dat misschien zelfs geen optie meer."
Verzekering dekt niet alles
Het bedrijf beschikt over een brede weerverzekering tegen hagelschade, maar die vangt de volledige economische impact niet op. "De verzekering kan maximaal 70 procent van de schade vergoeden en dekt vooral de vaste kosten. Nieuwe investeringen of inkomstenverlies worden daarmee niet gecompenseerd. Als de appels ook niet meer naar de sapindustrie kunnen, zal het bedrijf daar nog enkele jaren de gevolgen van dragen." Die vaste kosten blijven immers doorlopen. "Snoeien, gewasbescherming, afschrijvingen en leningen voor grond en aanplant blijven bestaan, ongeacht hoeveel fruit je uiteindelijk verkoopt."
Hagelnetten niet overal haalbaar
Op een deel van het bedrijf hangen hagelnetten, maar zelfs die boden deze keer geen volledige bescherming. Enkele rijen raakten beschadigd doordat het gewicht van de hagel de netten deed scheuren. Somers ziet hagelnetten wel als een deel van de oplossing, al blijft de investering aanzienlijk. "Als het financieel mogelijk was, zouden we overal hagelnetten plaatsen. Maar na zo'n jaar moet je eerst opnieuw enkele goede seizoenen draaien voor je opnieuw kunt investeren."
De hagelschade zet het bedrijf ook aan het denken over de toekomstige teeltkeuzes. "Peren zijn iets minder gevoelig voor vroege hagelschade. Bij percelen die binnenkort vernieuwd moeten worden, zullen we zeker bekijken of we meer peren aanplanten en of hagelnetten economisch haalbaar zijn."
Praktisch
Wanneer? Vrijdag 15 en zaterdag 16 augustus, vanaf 10 uur.
Waar? Struikstraat 20, 3460 Bekkevoort.
Toegang: gratis.
Zelfpluk: €1 per kilogram (eigen verpakking meebrengen).
Extra: terras met drank en eten, kinderanimatie met onder meer een Red-de-Oogst-zoektocht, stokpaardparcours en springkasteel.
Betalen: cash of Payconiq.
Bron: Somers Fruit
