Inagro en VIVES bouwen aan productieketen voor insecten

Begin dit jaar werd in ons land een lijst goedgekeurd van tien insectensoorten die voor humane consumptie geschikt zijn. De retail springt alvast gretig op deze nichemarkt zodat producten met insecten reeds te vinden zijn in de schappen van grotere winkels. De productie van deze insecten is echter een ander paar mouwen. Er is nog behoorlijk wat onderzoek en vooral praktijkervaring nodig. Eerder deze maand verzamelden een 60-tal personen op de themadag insectenkweek, georganiseerd door Inagro en hogeschool VIVES. De studiedag was een combinatie van voorstelling van het onderzoek op beide instellingen, een blik op de praktische en wetgevende kant van de zaak en aandacht voor de ervaringen van het bedrijfsleven.

Als eerste werden de resultaten van één jaar onderzoek door de West-Vlaamse onderzoekstandem VIVES – Inagro binnen het Agreon quick-win-project ‘de zwarte soldatenvlieg’ besproken. Er werd stilgestaan bij alle uitdagingen met de kweek en de opschaling van het productieproces (b.v. problemen met uitdroging), met belichting en oogsttechniek. De geïnteresseerden brachten ook een bezoek aan de kweekopstelling van de zwarte soldatenvlieg. VIVES heeft al langer ervaring met onderzoek omtrent insecten. Het project GROEI.kans, met voornamelijk de kweek van zijdevlinders en wasmotten voor de humane consumptie, wordt het laatste jaar het meest als referentie gebruikt.

Ook het wetgevend kader is voor insecten een belangrijk item. Bij gebrek aan een goed alternatief, worden insecten bijvoorbeeld nog als landbouwdier aanschouwd, wat enkele implicaties heeft. Zo mogen ze bijvoorbeeld geen mest gevoederd krijgen ook al leven ze in de natuur op deze bron. Daarnaast dienen ze in een erkend slachthuis geslacht te worden. Het gebruik van insecten als diervoeder ligt momenteel ook moeilijk, aangezien er sinds de BSE-crisis geen dierlijke eiwitten gevoederd mogen worden aan dieren. Uitzonderingen zijn er voor het gebruik als vis- en huisdiervoeder.

Het is belangrijk dat er verder gewerkt wordt aan het wettelijke kader want zoals Vlaams parlementslid Francesco Vanderjeugd (Open Vld) meegaf in de discussie "Innovatie kan de landbouw redden. We moeten verhinderen dat België het landbouwmuseum van Europa wordt". Inagro en VIVES zetten graag in de verf dat ons land op dit moment een voortrekker is binnen de EU op vlak van insectenkweek. Dat hebben we te danken aan een publicatie van het Voedselagentschap met daarin een limitatieve lijst van insecten die geconsumeerd mogen worden door de mens.

Naast de getuigenissen van de onderzoekers werden ook enkele gastsprekers gevraagd hun kijk op de insectenkweek toe te lichten. Geert Vermeulen belichtte als bedrijfsleider van Vermeulen Construct de mogelijkheden naar automatisatie en constructie. Sarah Depauw gaf in naam van Fides Petfood de eventuele mogelijkheden van de afzet van insecten naar de petfood weer. Wetmatig is de verwerking van insecten toegestaan, maar daarom nog niet voor de hand liggend. De eisen voor gebruik als huisdiervoeder zijn soms strenger dan voor de humane consumptie. Na de getuigenissen was het duidelijk dat een productie-eenheid tonnen per week moet kunnen afleveren van een insect met een zo constant mogelijke samenstelling. Met het oog op gebruik als huisdiervoeder bleef de grootste vraag de rol die chitine, een polysacharide aanwezig in insecten, speelt in de vertering van viervoeters.