Gezondheidstaks oogst meteen kritiek

FEVIA, de federatie van de voedingsindustrie, heeft twijfels bij de gezondheidsvoordelen van de zogeheten gezondheidstaks die de regering-Michel donderdagochtend in het vooruitzicht stelde. "De vandaag aangekondigde gezondheidstaks lijkt vooral bedoeld als begrotingsmaatregel eerder dan als maatregel om Belgische consumenten een gezondere levensstijl aan te meten", aldus FEVIA. Ook de frisdrankproducenten en de ziekenfondsen zijn niet opgezet met de gezondheidstaks.

De gezondheidstaks is één van de maatregelen waarmee de regering-Michel een taxshift wil realiseren. FEVIA laat weten dat het akkoord over de begrotingscontrole en de taxshift positieve maatregelen bevat, zoals een verlaging van de patronale bijdrage naar 25 procent of versterkende maatregelen om onderzoek en ontwikkeling en nacht- en ploegenarbeid te stimuleren. Maar over de aangekondigde gezondheidstaks heeft FEVIA twijfels. "Het invoeren van gelijkaardige taksen in andere landen mislukte in het verleden vaak door substitutiegedrag", zegt FEVIA. "Consumenten kopen goedkopere varianten van dezelfde producten."

"In een open economie als België dreigt ook grensshoppen de gezondheidseffecten van een dergelijke taks teniet te doen. Het effect dat wel overblijft, is dat Belgische voedingsbedrijven verliezen aan competitiviteit", vreest FEVIA. "De voedingsindustrie is de enige industriële sector die de voorbije tien jaar jobs in ons land wist te houden en pleit dan ook voor maatregelen die de gezondheid echt aanpakken zonder de competitiviteit van onze bedrijven te beschadigen”, zo klinkt het.

Ook de frisdrankproducenten en de ziekenfondsen zijn niet opgezet met de gezondheidstaks. De frisdrankfabrikanten vinden dat ze nu al zwaarder belast worden dan in onze buurlanden en denken dan ook dat in de grensregio's Belgen naar het buitenland zullen trekken om de suikertaks te ontlopen. De ziekenfondsen zeggen dat vooral de sociaal zwakkere bevolkingsgroepen getroffen worden door zo’n belasting.

"Het is nu nog onduidelijk welke producten precies onder deze taks zullen vallen", zegt David Marquenie van de Vereniging van Belgische Water- en Frisdrankproducenten (VIWF). "Maar als onze frisdranken er onder vallen, dan verbaast ons dat. Als sector leveren we al jaren grote inspanningen om het energie- en het suikergehalte terug te dringen. De laatste jaren is de calorie-inhoud met 15 procent gedaald in light- en zero-caloriedranken. Daarnaast worden we al getroffen door de btw van 6 procent, accijnzen van 3,73 cent per liter en een verpakkingsheffing van 9,86 cent per liter. Komt daar nu nog een taks bij, dan hebben de Belgische consumenten een reden te meer om bij Auchan in Noord-Frankrijk of Albert Heijn in Zuid-Nederland hun frisdrank te open”, aldus de VIWF.

De Socialistische Mutualilteiten laten weten dat de gezondheidstaks vooral de sociaal zwakken - de voornaamste consumenten van dergelijke voedingsproducten - treft. "Als het louter een begrotingsmaatregel is, dan schiet deze taks inderdaad zijn doel voorbij, zoals in Denemarken bewezen is", zegt ook Steven Hermans, directeur Gezondheidspromotie van CM. "Alleen als er flankerende maatregelen bijkomen, zoals in Finland is gebeurd, met sensibiliseringscampagnes naar (sociaal zwakke) doelgroepen en met 'incentives' om gezonde producten net wél interessant te maken, dan kan het in een gezondheidsbeleid kaderen, maar dat is bij ons niet het geval."