Europees Parlement zet krijtlijnen voor TTIP uit

Het Europees Parlement heeft woensdag de krijtlijnen uitgezet voor een akkoord met de Verenigde Staten over een grootschalig vrijhandels- en investeringsakkoord (TTIP). Het parlement pleit er onder meer voor dat het handelsakkoord niet ten koste gaat van de Europese standaarden. Onder de Belgische Europarlementsleden kreeg de resolutie de steun van de partijen van de federale coalitie. De resolutie is niet bindend, maar geeft een sterk signaal af aan de Europese Commissie die momenteel met de VS over TTIP onderhandelt. Aan het eind van de rit kan het Europees Parlement TTIP goed- of afkeuren.

Na een eerste mislukte poging in juni slaagden de grootste fracties van het Europese halfrond er woensdag toch in om een resolutie over de veelbesproken vrijhandelsonderhandelingen door de plenaire vergadering te loodsen. Het uiteindelijke compromis werd met 436 tegen 241 stemmen goedgekeurd bij 32 onthoudingen. Veel van het parlementaire getrouwtrek draaide rond het omstreden ISDS-systeem, waarbij geschillen tussen investeerders en overheden voor private arbitragepanels beslecht kunnen worden.

In de compromistekst eisen de Europarlementsleden dat ISDS vervangen wordt door een nieuw systeem waarbij onafhankelijke rechters in publieke zittingen een oordeel vellen en er beroepsmogelijkheden bestaan. Het uiteindelijke compromis kon niettemin een groot deel van de sociaaldemocratische fractie over de brug halen. PS en sp.a namen afstand van hun Europese fractie en stemden tegen omdat de tekst volgens hen nog te vaag is en onvoldoende garanties biedt. "Te veel compromis op eigen Europese waarden", zo tweette Kathleen Van Brempt (sp.a) na de stemming.

Bij de christendemocratische en conservatieve Europese Volkspartij gingen Pascal Arimont (CSP) en Claude Rolin (cdH) tegen de fractielijn in. "De massale aandacht van de media voor TTIP en de zenuwachtigheid bij de grote coalitie van sociaaldemocraten en christendemocraten toont aan dat onze druk begint te werken. De steun voor dit akkoord brokkelt af", meent Bart Staes (Groen), die erop wijst dat het aantal tegenstanders in het halfrond op twee jaar tijd meer dan verdubbeld is.

Philippe De Backer ontwaart dan weer "een brede parlementaire meerderheid" voor het vrijhandelsverdrag. "De heikele punten zijn uitgeklaard en eurocommissaris Malmström heeft nu een sterk mandaat om de onderhandelingen voort te zetten en een goed vrijhandelsakkoord te onderhandelen", zo reageerde de Open Vld'er tevreden. "We slopen de handelsbarrières waar het kan, en we bouwen garanties in waar het moet", klinkt het bij CD&V-Europarlementslid Tom Vandenkendelaere.

Naast de vervanging van het ISDS-systeem betoogt de resolutie onder meer dat het vrijhandelsverdrag de sociale standaarden, milieu- en gezondheidsnormen en de privacy-rechten in Europa niet mag ondermijnen. Ook openbare diensten en audiovisuele diensten moeten uit het blikveld van de onderhandelaars blijven. De Europarlementsleden ijveren ook voor meer markttoegang voor Europese bedrijven, bijvoorbeeld op het domein van de openbare aanbestedingen. Daarnaast wil het Parlement dat de Europese geografische oorsprongslabels zoals Parmaham, champagne, enz. goed beschermd moeten worden. Gevoelige landbouw- en industriële producten moeten een speciale behandeling krijgen.

De onderhandelingen met Washington zijn twee jaar geleden gelanceerd. Bedoeling is om de grootste vrijhandelszone ter wereld te vormen en wereldstandaarden voor regulering door te drukken. Met de resolutie hoopt het Europees Parlement te wegen op het uiteindelijke akkoord. Dat moet immers groen licht krijgen van Straatsburg. Gehoopt wordt dat de Europese en Amerikaanse onderhandelaars alvast voor de start van de campagne van de Amerikaanse presidentsverkiezingen begin volgend jaar een vergelijk kunnen vinden over de grote krijtlijnen van een handelsdeal.

De volgende onderhandelingsronde vindt in Brussel plaats van 13 tot 17 juli.