Nieuwe uitgave van het turfboek Verdwenen Venen

Ooit was een groot deel van de streek tussen Antwerpen en de Nederlandse gemeente Geertruidenberg met veen bedekt. Tussen 1250 en 1750 werd daar turf en zout van gemaakt, en veel geld mee verdiend. Vorige week werd in Nederland een nieuwe uitgave van de ‘turfbijbel’ Verdwenen Venen voorgesteld. Het boek vertelt wat veen is, waar het lag en vooral hoe het zo uit het zicht kon verdwijnen en waar je er toch nog sporen van kan zien.

Het boek Verdwenen Venen verscheen in 1989, en is sindsdien het standaardwerk voor al wie rond de turfgeschiedenis werkt. Het boek is de weergave van onderzoek dat midden 1984 werd afgesloten. Historisch geograaf Karel Leenders heeft de afgelopen 25 jaar het historisch onderzoek voortgezet. Een heruitgave van het boek met een update van de opgedane kennis betekent dan ook een grote meerwaarde voor al wie werkt rond het thema turf, te meer omdat de eerste uitgave al jaren uitgeput was.

Karel Leenders, auteur van die eerste uitgave van Verdwenen Venen, schreef ook de heruitgave. Daarin vertelt hij een voor de streek belangrijke geschiedenis. De heruitgave maakt deel uit van een bredere grensoverschrijdende samenwerking tussen partijen in de Antwerpse Voorkempen en de Nederlandse regio West-Brabant om het verhaal van de turfwinning weer tot de verbeelding te laten spreken.

De afgelopen jaren hebben de heemkundekringen uit het gebied allerlei initiatieven genomen om de turf onder de aandacht te brengen van een groter publiek. In 2012 is er de website ‘Weg van de Turf’ gemaakt voor basisscholen en het voortgezet onderwijs en het boekje ‘Weg van de Turf’ met ‘turffietsroutes’. Recenter zijn het ABC van de Turf en een app met fiets- en wandelroutes.

In de streek leven nog veel meer ideeën om de turfgeschiedenis te laten herleven en als toeristisch product weg te zetten. Zo wordt er bij natuurgebied de Ma(a)tjens op de grens van België en Nederland een uitkijktoren gebouwd die tevens als infopunt ingericht zal worden. Verder ligt er een idee op tafel om een route langs veenpalen te ontwikkelen.