België krijgt meer slagkracht om landbouwers te beschermen tegen internationale oneerlijke handelspraktijken
nieuwsDe EU heeft nieuwe regels goedgekeurd om grensoverschrijdende oneerlijke handelspraktijken in de agrivoedingsketen aan te pakken. Hierdoor zullen lidstaten in staat zijn om hun landbouwers beter te beschermen tegen oneerlijke handelspraktijken van supermarkten of verwerkers die in het buitenland gevestigd zijn.
De voedselketen is kwetsbaar voor oneerlijke handelspraktijken door de grote machtsverschillen tussen grote bedrijven en kleinere spelers zoals landbouwers, die doorgaans minder onderhandelingsmacht hebben. Zo kunnen ze zich moeilijker verdedigen tegen praktijken zoals lastminute-annuleringen van bederfelijke producten, eenzijdige contractwijzigingen, misbruik van bedrijfsgeheimen of commerciële vergeldingsacties.
Om landbouwers beter te beschermen voerde de Europese Unie in 2019 een richtlijn (de UTP-richtlijn) in die bepaalde oneerlijke handelspraktijken verbiedt en lidstaten verplicht een handhavingsautoriteit aan te wijzen. In de praktijk blijkt de regelgeving echter vast te lopen in de internationale context waarin de keten opereert. Zo blijkt handhaving zeer moeilijk bij grensoverschrijdende dossiers wanneer bijvoorbeeld de hoofdzetel van een supermarktketen of verwerker in een andere lidstaat ligt.
Daarom versterkt de Europese Commissie de samenwerking tussen nationale autoriteiten met nieuwe regels binnen de richtlijn. Die moeten het voor de verschillende nationale handhavingsdiensten onder meer gemakkelijker maken om informatie op te vragen en uit te wisselen. Ook wordt vastgelegd hoe de kosten van grensoverschrijdende handhaving worden verdeeld.
Daarnaast komt ook een mechanisme voor gecoördineerde actie bij grootschalige praktijken waarbij minstens 3 EU-landen betrokken zijn. In zulke gevallen zal een coördinator worden aangeduid om het optreden te stroomlijnen. Er zijn ook afspraken gemaakt om de samenwerking te vergemakkelijken wanneer kopers buiten de EU gevestigd zijn.
“De nieuwe maatregelen moet de handhavingskloof dichten en landbouwers beter beschermen tegen oneerlijke handelspraktijken. Het maakt onderdeel uit van onze inspanningen om de positie van de landbouwers in de voedselketen te versterken en hun een eerlijke inkomensverdeling te garanderen”, reageert de Europese Commissie.
Nog minstens 18 maanden wachten
Nadat het Europees Parlement de nieuwe regels al had goedgekeurd, geeft nu ook de Raad groen licht. Landbouwers zullen wel nog even moeten wachten op extra bescherming, want de regels treden pas in 2028 in werking. Die termijn moet de lidstaten de tijd geven om het nieuwe juridische kader voor te bereiden en om te zetten.
