Milieuvriendelijke landbouw combineert bio en gangbaar

Op basis van een uitgebreide literatuurstudie besluiten onderzoekers van de universiteiten van Oxford en Cambridge dat biolandbouw in Europa milieuvriendelijker is per eenheid landbouwgrond. Wanneer de milieu-impact uitgedrukt wordt per productie-eenheid is dat niet noodzakelijk het geval. Het doet de onderzoekers pleiten voor het verzoenen van de beste technieken uit beide systemen.

Biolandbouw wordt geprezen om zijn lagere milieu-impact. Om dat te verifiëren, bestudeerden Britse onderzoekers studies die de milieu-impact van gangbare landbouw en biolandbouw in Europa vergeleken. Uitgedrukt per oppervlakte-eenheid komt biolandbouw daar steevast beter uit. Een hoger organisch stofgehalte zorgt voor een meer vruchtbare bodem in biolandbouwsystemen. Bovendien gaat op een perceel dat biologisch bewerkt wordt, minder stikstof en ammoniak verloren naar het water en de lucht.

Anders draait het uit wanneer de milieu-impact uitgedrukt wordt per eenheid product. Door de lagere productiviteit van biolandbouw heeft gangbare landbouw in dat geval een streepje voor. Het energiegebruik ligt nog steeds hoger dan dat van biolandbouw, maar betere scores zijn er wel voor landgebruik, vermesting en verzuring per eenheid product. Zo staat te lezen in het artikel 'Does organic farming reduce environmental impacts? A meta-analysis of European research' in Journal of Environmental Management.

De onderzoekers vertellen er meteen bij dat de resultaten van de verschillende studies uiteenlopen. Significante verschillen tussen biolandbouw en gangbare landbouw werden enkel gevonden voor het organische stofgehalte in de bodem, nitraatuitspoeling naar het oppervlaktewater, stikstofverliezen naar de lucht indien uitgedrukt per oppervlakte-eenheid, energie- en landgebruik. Bij vergelijkingen van de biodiversiteit in beide systemen, komt biolandbouw er meestal beter uit.

Uit hun resultaten leiden de onderzoekers af dat de voornaamste uitdagingen voor de gangbare boeren erin bestaan de bodemkwaliteit te verbeteren, de nutriënten beter te benutten en de biodiversiteit te beschermen. Bioboeren zullen op hun beurt vooral moeten werken aan hogere opbrengsten en het beter beheren van de nutriëntencyclus. Voor collega-onderzoekers en politici luidt de boodschap als volgt: "Verklein de milieu-impact van landbouw door productiesystemen te ontwikkelen die technieken van zowel biologische als gangbare landbouw toepassen om hoge opbrengsten te realiseren met minimale milieuschade".