EFSA identificeert nieuwe boosdoener voor bijen

De Europese voedselveiligheidsautoriteit EFSA oordeelt dat het middel fipronil een hoog risico inhoudt voor bijen wanneer het als zaadcoating wordt gebruikt in maïs. Na de drie neonicotinoïden waar vanaf 1 december gebruiksbeperkingen voor gelden, is dit op korte tijd het vierde insecticide dat als gevaarlijk wordt bestempeld voor bijen. Fipronil wordt in ons land enkel gebruikt als zaadbehandeling voor uien, sjalotten en prei.

Het rapport oordeelt over het risico voor bijen van blootstelling aan zowel hoge doses als lagere, sublethale doses van de actieve stof die gebruikt wordt in insecticiden. De verhoogde sterfte van bijenkolonies werd bestudeerd, evenals de invloed van fipronil op het gedrag van bijen.

Fipronil is volgens EFSA vooral gevaarlijk voor bijen wanneer er stof vrijkomt bij het zaaien van gecoat maïszaad. Voor andere gewassen kon voor deze wijze van blootstelling geen volledige risico-analyse uitgevoerd worden. Of blootstelling aan fipronil via nectar en pollen gevaren inhoudt, blijft onduidelijk. In groentegewassen zou het risico voor bijen beperkt zijn, maar studies zijn onvolledig voor gewassen als maïs en zonnebloem. Een analyse maken van eventuele andere wijzen van blootstelling bleek niet mogelijk.

In ons land heeft fipronil alleen een erkenning als zaadcoating voor uien, sjalotten en prei. Het insecticide beschermt deze gewassen tegen prei- en uivlieg en trips. Fipronil wordt onder de merknaam 'Mundial' op de markt gebracht door BASF. De Europese Commissie moet nog besluiten of ze na de verregaande inperking van het gebruik van drie neonicotinoïden (clothianidine, imidacloprid en thiamethoxam) ook het gebruik van fipronil aan banden legt.

Meer info: Pesticide risk assessment for bees for fipronil