China slacht massaal varkens om prijzen te drukken

Sinds de hongersnoden onder Mao is voedselveiligheid voor de 1,3 miljard Chinezen de absolute topprioriteit geworden van de Volksrepubliek. De prijs van varkensvlees is sinds mei 2006 met 43 procent gestegen. Het is al de tweede keer in zes maanden dat China in de strategische reserves tast. In december 2006 verkocht de overheid delen van de tarwevoorraad om prijsstijgingen en paniek op de markten de kop in te drukken.

Dat de overheid nauwgezet waakt over de prijs van het varkensvlees, bleek eind mei toen premier Wen Jiabao hoogstpersoonlijk de prijzen ging controleren op een vleesmarkt in Xian, in het centrum van China. Hij riep de varkensboeren toen op hun productie te verhogen en probeerde tegelijk de ongerustheid bij de bevolking te bedaren.

Een deel van de prijsstijging is te wijten aan de uitbraak van een besmettelijke ziekte onder de varkens, die vorig jaar meer dan een miljoen varkens het leven kostte. De hoofdoorzaak is evenwel de prijsstijging van het varkensvoeder, dat sinds de tweede helft van 2006 dertig procent duurder is geworden. Dat varkensvoeder bestaat voornamelijk uit maïs, die tegenwoordig steeds vaker wordt gebruikt als grondstof voor bio-ethanol.

China heeft zich namelijk voorgenomen om tegen 2020 vijftien procent van zijn energie te halen uit duurzame bronnen. Daarmee wil het minder afhankelijk worden van buitenlandse olie en iets doen tegen de uitstoot van broeikasgassen door de verbranding van fossiele brandstoffen. Hoewel China relatief laat op de trein van de biobrandstoffen sprong, is het nu al de derde grootste producent, na de Verenigde Staten en Brazilië.

Uit cijfers van het ministerie van Landbouw blijkt dat de ethanolproducenten zich niet hebben gehouden aan het door de overheid opgelegde plafond: in plaats van 3 miljoen hebben ze 16 miljoen ton maïs omgezet in ethanol. In december meldde de Nationale Commissie voor Ontwikkeling en Hervormingen, het hoogste planbureau in het land, dat de productiecapaciteit voor ethanol 10 miljoen ton bedroeg, tien keer meer dan wat de regering had goedgekeurd voor de vier staatsfabrieken in de provincies Jilin, Heilongjiang, Anhui en Henan.

De overcapaciteit komt van kleine ethanolproducenten die zonder vergunning werken en hun productie verkopen aan de officiële fabrieken. Volgens insiders zijn er alleen al in de provincie Jilin 400 kleine ethanolproducenten aan het werk. De regering is in december 2006 al gestopt met het goedkeuren van nieuwe fabrieken die maïs verwerken tot ethanol. Eerder deze maand kondigde ze aan dat ze het pad van ethanolproductie uit maïs definitief wil verlaten. "Het land wil geen nieuwe projecten voor de productie van ethanol op basis van voedingsmiddelen", zei Xion Bilin van de Nationale Commissie onlangs in Peking, "De vier staatsfabrieken die momenteel ethanol maken uit maïs moeten op een andere grondstof overschakelen".(KS)